مسعود شیری روایت کارآفرین و نوآوری در صنعت

رپورتاژ آگهی
نویسنده این مقاله : شهاب مزدآبادی
در اکوسیستم صنعتی ایران، واژهی «نوآوری» معمولاً با استارتاپها و تکنولوژ یهای دیجیتال گره خورده است. اما در پشت صحنهی صنایع مادر و سنگین، گاه داستانهایی رقم میخورد که تعریف کلاسیک ما از نوآوری را به چالش میکشد. در حوزههایی مانند تولید مواد شیمیایی و معدنی، تحقیق و توسعه نه تنها فراموش شدنی نیست، بلکه شرط بقاست.
نگاه راهبردی مسعود شیری به نوآوری
مسعود شیری ، مدیرعامل شرکت آلتین شیمی کاسپین، از آن دسته مدیرانی است که نگاهش به نوآوری، نه نمایشی و شعاری، بلکه راهبردی و کاربردی است. او توانسته با تکیه بر واحد تحقیق و توسعه (R&D) قدرتمند، از خامفروشی فاصله بگیرد و مسیر تولید محصولات استراتژیک را هموار کند. با این نگاه، مسعود شیری در بزنگاههای اقتصادی زیادی، توانسته به موقع نقش خود را ایفا کند و به نیاز صنعت کشور پاسخ دهد.
در این مصاحبه، از مسعود شیری دربارهی فلسفهاش در نوآوری، تجربیاتش در مهندسی معکوس و ارتباط موثرش با دانشگاهها پرسیدیم.
سؤال : آقای شیری، بسیاری از مدیران از اهمیت نوآوری صحبت میکنند. از نظر شما، نوآوری در صنعت دقیقاً به چه معناست؟
پاسخ:
برای من، نوآوری یعنی دادن پاسخی متفاوت به یک نیاز موجود که قبلا هم با راه حلهای مختلفی به آن پاسخ داده میشد. ما در صنعت با چالشهای متعددی روبهرو هستیم: نبود تجهیزات خاص، تحریمهای پیچیده، نیازهای بازار داخلی و استانداردهای بینالمللی اوضاع را بسیار سخت کرده است. نوآوری در چنین شرایطی، یعنی اینکه به جای منتظر ماندن برای راهحلهای وارداتی، خودت دست به کار بشی و راهی پیدا کنی. این راه میتونه طراحی یک ماده شیمیایی جدید باشه یا ساخت دستگاهی که مشابهاش در کشور موجود نیست. ما از ابتدا نگاهمون به تحقیق و توسعه همینطور بوده: کاربردی، بومی و هدفمند.
سؤال : حالا باید بپرسیم که چطور به این رویکرد تحقیق محور رسیدید؟
پاسخ:
از همان ابتدای کار، مسعود شیری میدانست اگر بخواهد صرفاً مونتاژکننده یا واردکننده باشد، هیچ مزیت رقابتی پایداری ندارد. به همین خاطر، به جای اینکه فقط خط تولید بخرد، یک واحد تحقیق و توسعه مستقل طراحی کرد. امروز، واحد R&D او یکی از بزرگترین و مجهزترین واحدهای تحقیقاتی در منطقه است. این واحد علاوه بر توسعه محصولات جدید، در بحرانها، به علت آگاهی از روندها، سریعترین پاسخ را ارائه میدهد.
نمونهای از نوآوریهای صنعتی در مجموعهی مسعود شیری
بله، بارها در دورههای بحرانی کشور، به ویژه هنگام کمبود برخی مواد اولیه وارداتی، تیم مسعود شیری با استفاده از مهندسی معکوس، محصولاتی تولید کرده که غیبت آنها میتوانست باعث توقف خط تولید بسیاری از صنایع شود.
پیشنهاد : مسعود شیری و شکلگیری تفکر صنعتی جدید
به عنوان مثال، در یکی از حساسترین برههها، نوع خاصی از مشتقات ید که در صنعت داروسازی استفاده میشد، کاملاً در کشور نایاب شده بود.
تیم R&D او در کمتر از دو ماه، موفق به بازسازی فرمولاسیون و ایجاد خط تولید این ماده شد. نتیجه رسیدن به این فرمولاسیون با این سرعت، ادامه فعالیت دهها کارخانه بود که به این ماده نیاز داشتند. این یعنی کار مسعود شیری فراتر از اقتصاد، بر اشتغال و ثبات اجتماعی هم تأثیر گذاشته است.
سؤال : همکاری با دانشگاهها چقدر در این مسیر نقش داشته؟
پاسخ:
مسعود شیری اعتقاد دارد که فاصلهی بین صنعت و دانشگاه باید پر بشه. در همین راستا، با چند دانشگاه معتبر کشور تفاهمنامه همکاری دارد، پروژههای مشترک تعریف میکند و حتی برای پایاننامههای کارشناسیارشد و دکتری، زمینههای تحقیقاتی کاربردی ارائه میدهد.
این همکاریها دو سر برد هستند: هم دانشگاه تجربه عملی پیدا میکند و هم صنعت از ایدههای علمی تازه بهرهمند میشود. در واقع، مسعود شیری با این همکاریها پلی میان علم و صنعت ساخته است.
نوآوری، صادرات و برند جهانی مسعود شیری
ورود به بازارهای بینالمللی بدون نوآوری عملاً امکانپذیر نیست. محصولات تولیدی مسعود شیری اغلب برای اولین بار در ایران و گاهی در خاورمیانه تولید شدهاند. همین نوآوری باعث شد کشورهای منطقه به محصولات او علاقهمند شوند. اولین مشتری خارجی مسعود شیری کشور عمان بود که به دلیل کیفیت بالا و نو بودن محصول، حاضر شد قرارداد بلندمدت امضا کند.
سؤال : آیا سرمایهگذاری روی تحقیق و توسعه برای شرکتهای صنعتی کوچک هم ممکن است؟
پاسخ:
مسعود شیری تأکید میکند که قرار نیست همه شرکتها واحد تحقیق و توسعه بزرگ و مجهز داشته باشند. گاهی حتی یک تیم دونفره با انگیزه بالا میتواند تحولی بزرگ ایجاد کند.
به باور مسعود شیری، تحقیق هزینه نیست؛ سرمایهگذاری است. این دیدگاه او را از بسیاری از مدیران متمایز کرده است.

سؤال : بزرگترین مانع نوآوری در صنعت ایران چیست؟
پاسخ:
به گفتهی مسعود شیری، بزرگترین مانع، ترس از ریسک کردن است. بسیاری از مدیران فقط به روشهایی اعتماد دارند که قبلاً نتیجه داده است. اما نوآوری یعنی پذیرفتن درصدی از ریسک.
مانع دوم، گسست بین صنعت و علم است. مسعود شیری معتقد است دانشگاهها ایده دارند ولی از نیاز بازار دورند، و صنعت نیز تمایل به همکاری ندارد. او میگوید تا زمانی که تعامل بین صنعت و دانشگاه برقرار نشود، رقابت جهانی ممکن نیست.
پیشنهاد : آشنایی با مسعود شیری
سؤال : اگر بخواهید نوآوری در صنعت را در یک جمله خلاصه کنید، چه میگویید؟
پاسخ:
به گفتهی مسعود شیری، «نوآوری در صنعت یعنی توانایی ساختن راهحل، وقتی هیچکس انتظارش را ندارد.»
جمعبندی: فلسفه مدیریتی مسعود شیری
مسعود شیری با تکیه بر نگاه بلندمدت، ساختار تحقیق و توسعه هدفمند و تعامل مؤثر با مراکز علمی، ثابت کرده که حتی در صنایع به ظاهر سنتی، میتوان مزیت رقابتی پایدار خلق کرد. مزیتی که نه به سادگی قابل کپیبرداری است و نه به سرعت ارزش خود را از دست میدهد.
به عبارتی، مسعود شیری با بازتعریف مسیرهای سنتی و ارائه پاسخهای نو به نیازهای قدیمی، توانسته مفهوم واقعی نوآوری در صنعت را تبیین کند. تجربهی مسعود شیری گواهی بر این است که نوآوری در صنایع سنتی شعار نیست؛ بلکه ضرورتی حیاتی برای دوام، رشد و برتری است.
انتهای پیام
