علی شکوهی، روزنامه نگار در یادداشتی در روزنامه ی اعتماد نوشت:
✅ دو روز قبل رفته بودیم قم تا درباره همکاری یکی از وزارتخانههای فرهنگی با یک موسسه پژوهشی گفتوگو کنیم و اگر بشود از مطالعات و تجربیات آنان برای برگزاری دورههای ضمن خدمت درباره اسلام سلفی تکفیری بهره بگیریم. در حین صحبت، موضوعات متعددی بین دوستان مطرح و اطلاعات مفیدی ردوبدل شد. از آنجا که عمده مباحث مطروحه در آن جلسه درباره نحوه تعامل با جریانهای طرفدار اسلام سلفی تکفیری و گروههایی مانند داعش بود، مناسب دیدم که برخی از آن مباحث را در این مختصر بیاورم و امیدوارم مفید باشد. برای حفظ اختصار صرفا مباحث مهم را نقل میکنم و از آوردن نام گویندگان میپرهیزم.
✅ – جریان اسلام سلفی تکفیری دارای پیشینه تاریخی و فکری و مبانی کلامی و فقهی است و نباید تصور کرد که یک جریان دستساز و فرقه مذهبی «من درآوردی» است. بنابراین با نسبت دادن این جریان به امریکا و دشمنان اسلام میتوان صورت مساله را ساده کرد اما در تبیین درست و شناخت دقیق این جریان دچار اشتباه خواهیم شد و برای مقابله با آن نمیتوانیم درست تدبیر کنیم. قطعا امریکا از فرصت ایجاد شده بهوسیله داعش و اسلام سلفی تکفیری برای تامین منافع درازمدت خود استفاده خواهد کرد اما نمیتوان مدعی شد که جریان داعش ساخته دست امریکاست.
✅ – جریان خلافت در کشورهای اسلامی رو به رشد است و این را تحولات درونی بسیاری از جوامع مسلمان کاملا نشان میدهد. در هر صورت مسلمانان سنی هم در جستوجوی احیای مذهب و قدرت دینی خود هستند و از فرصت ایجاد شده در منطقه برای تحقق این هدف بهره میگیرند. متاسفانه مسیر انتخاب شده برای احیای اسلامی سیاسی با رویکرد مذهب برادران اهل سنت به وسیله جریان تکفیری به انحراف کشیده شده و به جای ضربه زدن به دشمنان اسلام و مسلمین، به برادرکشی انجامیده است.
✅ – در جهان اهل سنت احساس تحقیرشدگی تاریخی وجود دارد و اهل سنت هم از امریکا و اسراییل بیزار است ولی تاکنون تلاشش برای رسیدن به قدرت و مجد و عظمت تاریخی گذشته با شکست مواجه شده است. در یک قرن گذشته همه راهکارهای اتخاذ شده از جمله ناسیونالیسم و سوسیالیسم و اندیشه حزب بعث و دیگر جنبشهای اجتماعی و فکری نتیجه نداد و اکنون اندیشه خلافت در این کشورها جایگزین حرکتهای قبلی شده است تا شاید اینبار نتیجه بگیرند و حکومتی را به نام اسلام بر پا کنند.
✅ – مواضع جمهوری اسلامی در قبال سوریه شاید از منظر منافع ملی قابل دفاع باشد اما از منظر مناسبات میان تشیع و تسنن و اندیشه وحدت اسلامی، محل اشکال است. در واقع برخی از تحلیلگران معتقدند که شاید ما برای جلوگیری از شکلگیری یک حکومت خشن مذهبی در کنار مرزهای خودمان باید در اوضاع سوریه مداخله کنیم اما این نتیجه ناخواسته را هم باید بپذیریم که با این کارمان نظر جهان اهل سنت تا حد زیادی درباره تشیع و انقلاب اسلامی در ایران تغییر کرده و از آن حسنظن سابق دیگر خبری نیست.
✅ – تبلیغات ضدشیعی در کشورهای عربی خیلی زیاد است و اندیشه وهابیت در تعریف کفر و ایمان متاسفانه در این کشورها تبلیغ میشود. اکنون سالانه صدها عنوان کتاب در دفاع از مبانی وهابیت و اسلام سلفی تکفیری یا در رد تشیع و کافر معرفی کردن شیعیان نوشته و از سوی مراکز وهابیت منتشر میشود. در یکی از سفرها به مصر شاهد بودیم که دهها کتاب علیه تشیع و انقلاب اسلامی در بازار کتاب این کشور به فروش میرسد. حتی در یک کتابفروشی مصر حدود ۱۰ عنوان کتاب وجود داشت که مدعی همکاری ایران و اسراییل علیه جهان اسلام و کشورهای مسلمان بودند. این امر هنگامی تلختر میشود که از عمق دشمنی ایران نسبت به موجودیت اسراییل خبر داریم و در مقابل شاهد سازش سران جهان عرب با تلآویو و همکاری استراتژیک آنان علیه جمهوری اسلامی هستیم. کتابهایی در تهدید قلمداد کردن ایران هستهای برای جهان اسلام از دیگر کتابهای ضدایرانی بازار کتاب قاهره بود.
✅ – نگاه مراکز شیعی به برادران اهل سنت همچنان باید تقریبی باشد و به همین دلیل باید با جریانهایی که مدعی تشیع هستند اما با اهانت به همسران پیامبر یا لعن و نفرین خلفا و صحابه، بر آتش نفاق میان برادران مسلمان هیزم میریزند، مقابله کرد. این جریان شیعی تفرقهافکن به اندازه همان جریانهای سلفی تکفیری، خطرناک و زیانبار است.
✅ – در کشور ما اگر حواسمان جمع نباشد و برای نزدیک کردن قلوب همه برادران مسلمان اقدامات مناسب را انجام ندهیم، باید انتظار اثرگذاری تکفیریها را داشته باشیم. هیچ بعید نیست که برخی از برادران اهل سنت ما که از حکومت و محافل مذهبی خاص شیعی رنجیدهاند، در معرض تبلیغات جریان سلفی تکفیری قرار بگیرند و جذب فعالیت آنان شوند. باید اقداماتی جدی برای حل مسائل اهل سنت ایران و پاسخ به سوالات فکری و کلامی آنان صورت بگیرد تا اقدامات تکفیریها برای عضوگیری در ایران ناکام بماند.
✅ – برای روشنگری در این زمینه نیازی نیست که علمای شیعه را سراغ برادران اهل سنت بفرستیم زیرا مبانی فکری برادران اهل سنت ایران در تعارض با جریان وهابیت و سلفیون تکفیری قرار دارد و علمای اهل سنت میتوانند در این زمینه موثرتر باشند. کافی است اعتماد آنان جلب و توان فکری و نظری آنان افزون شود.
✅ – ایران اسلامی میتواند کانون توجه همه مذاهب اسلامی باشد و در این مسیر ضروری است با اندیشه تقریب مذاهب اسلامی که ایده مورد حمایت امامخمینی (ره) بود، سیاستهای مهم این حوزه تهیه و تنظیم شود. واقعا چرا باید طلاب اهل سنت در ایران امکان برپایی کرسیهای فقهی خودشان را نداشته باشند و برای ادامه تحصیل به عربستان بروند و از وهابیت اثر بپذیرند؟
انتهای پیام
