دونالد ترامپ همواره کوشیده است خود را سیاستمداری نشان دهد که کنترل کامل رویدادها را در دست دارد و دیگران را وادار به پیروی از تصمیمهایش میکند. اما جنگ جاری میان ایران و اسرائیل به یکی از دشوارترین آزمونهای ریاستجمهوری او تبدیل شده؛ بحرانی که بسیاری آن را یادآور درگیریهای طولانی خاورمیانه میدانند؛ همان جنگهایی که ترامپ وعده داده بود آمریکا را از آنها دور نگه دارد.
به گزارش انصاف نیوز به نقل از نیویورکتایمز، ترامپ روز یکشنبه در گفتوگو با فایننشال تایمز مدعی شد که بنیامین نتانیاهو ناچار خواهد شد توافقی که واشنگتن با ایران پیش میبرد را بپذیرد. او با تأکید بر نقش خود گفت: «من همه چیز را تعیین میکنم.» با این حال، تنها چند ساعت بعد، ناچار شد در شبکههای اجتماعی از ایران و اسرائیل بخواهد فوراً حملات متقابل را متوقف کنند؛ نشانهای از اینکه کنترل تحولات میدان جنگ به سادگی در اختیار کاخ سفید نیست.
اکنون بیش از سه ماه از آغاز عملیات نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران میگذرد و ترامپ با بحرانی روبهروست که برخلاف وعدههای انتخاباتیاش، نشانهای از پایان سریع آن دیده نمیشود. هرچند اعلام توقف موقت حملات از سوی تهران و تلآویو فرصتی کوتاه برای کاهش تنش فراهم کرده، اما مسائل اصلی همچنان پابرجاست: ایران در برابر خواستههای آمریکا درباره برنامه هستهای مقاومت میکند، تنگه هرمز همچنان به اهرم فشاری در دست تهران است و مخالفت افکار عمومی آمریکا با ادامه جنگ رو به افزایش است.
آرون دیوید میلر، دیپلمات پیشین آمریکایی، معتقد است ترامپ توان نظامی آمریکا را بیش از حد ارزیابی و ظرفیتهای ایران را کمتر از واقعیت برآورد کرده است. به گفته او، رئیسجمهور آمریکا اکنون در موقعیتی قرار گرفته که خروج از آن آسان نیست.
حتی برخی چهرههای نزدیک به جریانهای تندرو در واشنگتن نیز نگران نتیجه جنگ هستند. برد بومن، افسر سابق ارتش آمریکا، هشدار داده است که اگر در پایان درگیری، ایران همچنان توانایی اعمال نفوذ بر تنگه هرمز و حفظ ظرفیتهای نظامی خود را داشته باشد، نتیجه جنگ را باید یک شکست راهبردی برای ایالات متحده دانست. او تأکید میکند که این بحران بار دیگر محدودیتهای قدرت نظامی آمریکا را آشکار کرده است.
بومن در عین حال هشدار میدهد که تشدید مستقیم و گستردهتر مداخله نظامی آمریکا نیز هزینههای سنگینی خواهد داشت. به گفته او، مصرف بالای مهمات در ماههای اخیر بخشی از توان بازدارندگی واشنگتن در دیگر نقاط جهان، از جمله اروپا و آسیا، را تحت فشار قرار داده است. با این حال، او اذعان میکند که گزینه مطلوبش یعنی افزایش فشارهای اقتصادی و سیاسی بر ایران نیز با موانع جدی روبهرو است؛ زیرا تهران با حفظ نفوذ خود بر تنگه هرمز همچنان قادر است بر بازار جهانی انرژی اثر بگذارد و افزایش قیمت سوخت را به عاملی برای محدود کردن گزینههای پیش روی دولت ترامپ تبدیل کند.
در همین حال، ترامپ تلاش کرده انتقادها درباره فاصله گرفتن از وعده انتخاباتی خود مبنی بر پایان دادن به «جنگهای بیپایان» را رد کند. او در مصاحبهای با شبکه NBC گفت درگیری کنونی با جنگ عراق قابل مقایسه نیست و مدعی شد تهدید اصلی تا حد زیادی از میان رفته و جنگ به زودی پایان خواهد یافت. با این حال، ادامه درگیریها و نبود چشمانداز روشن برای حل بحران، این ادعا را با تردیدهای جدی مواجه کرده است.
در کنار چالش ایران، ترامپ با مشکل دیگری نیز روبهروست: رابطه پرتنش با بنیامین نتانیاهو. رئیسجمهور آمریکا در هفتههای اخیر از گسترش عملیات نظامی اسرائیل در لبنان ابراز نارضایتی کرده و اذعان داشته که در گفتوگویی تند با نخستوزیر اسرائیل، از ادامه جنگ خشمگین شده است.
با این حال، به باور میلر، ترامپ هنوز از اهرمهای قابل توجهی برای تأثیرگذاری بر تصمیمهای نتانیاهو برخوردار است. مسئله اصلی از نگاه او جای دیگری است: «ترامپ نشان داده که میتواند محاسبات اسرائیل را تغییر دهد، اما هنوز ثابت نکرده که قادر است محاسبات تهران را تغییر دهد. این بزرگترین مشکل اوست.»
به همین دلیل، چالش اصلی رئیسجمهور آمریکا نه مهار متحدانش، بلکه یافتن راهی برای وادار کردن ایران به پذیرش امتیازاتی است که تاکنون حاضر به دادن آنها نشده است؛ هدفی که موفقیت یا شکست آن میتواند سرنوشت جنگ و حتی آینده سیاسی ترامپ را تعیین کند.
انتهای پیام
