نیروهای سوریه دموکراتیک موسوم به «قسد» روز سهشنبه ۳ شهریور رسماً به فعالیت خود بهعنوان یک نیروی نظامی مستقل پایان داد؛ تصمیمی که یکی از مهمترین تحولات سیاسی و امنیتی سوریه در دوره پس از سقوط حکومت بشار اسد به شمار میرود.
مظلوم عبدی، فرمانده قسد، پس از دیدار با احمد الشرع در کاخ ریاستجمهوری در دمشق اعلام کرد که مأموریت این نیرو پایان یافته و قسد بهعنوان یک نیروی نظامی مستقل منحل میشود. به گفته او، این تصمیم پس از تکمیل روند ادغام نیروهای قسد در یگانهای ارتش سوریه اتخاذ شده است.
قسد از سال ۲۰۱۵ بهعنوان ائتلافی عمدتاً متشکل از نیروهای کرد شکل گرفت و در سالهای جنگ سوریه به مهمترین شریک محلی آمریکا در مبارزه با داعش تبدیل شد. این نیرو در مقطعی بخش قابل توجهی از شمال و شرق سوریه را در اختیار داشت و همزمان با ساختار نظامی، یک اداره خودگردان در مناطق کردنشین ایجاد کرده بود.
اهمیت تصمیم اخیر تنها به پایان فعالیت نظامی قسد محدود نمیشود. بر اساس توافقی که در ژانویه میان دمشق و قسد شکل گرفت، قرار بود نیروهای نظامی و همچنین بخشی از نهادهای غیرنظامی تحت کنترل این تشکیلات به تدریج در ساختار دولت سوریه ادغام شوند. این روند شامل موضوعاتی مانند کنترل گذرگاههای مرزی، میادین نفت و گاز و برخی مراکز مرتبط با نگهداری نیروهای داعش نیز میشد.
قسد در سالهای گذشته یکی از مهمترین بازیگران میدانی در شمال شرق سوریه بود و حمایت نظامی و سیاسی آمریکا را پشت سر خود داشت. همین ارتباط، یکی از مهمترین محورهای اختلاف میان ترکیه و واشنگتن بود؛ آنکارا حضور آنها در مرزهای جنوبی خود را یک تهدید امنیتی تلقی میکند.
در مقابل، واشنگتن از توافق ادغام و پایان فعالیت مستقل قسد استقبال کرده است. مقامهای آمریکایی این تحول را گامی مهم در مسیر وحدت سوریه و تثبیت ساختار جدید این کشور دانستهاند و همزمان بر حفظ برخی حقوق کردها، از جمله آموزش به زبان کردی، تأکید شده است.
ترکیه نیز از انحلال قسد استقبال کرده و آن را عاملی برای تقویت وحدت سوریه دانسته است.
در همین حال، گزارشهایی درباره احتمال تعیین مظلوم عبدی بهعنوان مشاور احمد الشرع منتشر شده است؛ اقدامی که میتواند نشاندهنده تلاش دمشق برای حفظ بخشی از ظرفیت سیاسی و مدیریتی رهبران کرد در ساختار جدید سوریه باشد. این گزارشها هنوز در حد خبرهای منتشرشده از منابع سوری است.
انحلال قسد در مجموع، پایان بیش از یک دهه فعالیت یک نیروی مسلح مستقل در شمال و شرق سوریه است؛ نیرویی که زمانی یکی از بازیگران اصلی جنگ علیه داعش و یکی از مهمترین متحدان منطقهای آمریکا بود. اکنون با ادغام آن در ساختار دولت سوریه، دمشق یک گام دیگر به سمت تمرکز کنترل نظامی و اداری کشور برداشته است؛ هرچند میزان موفقیت این روند به نحوه اجرای توافق و تضمین حقوق کردها در مرحله بعد بستگی خواهد داشت.
انتهای پیام
