دسته اندیشه

نقدهایی به هگل

محسن آزموده، دانش‌آموخته‌ی فلسفه، شرح این نقد را در آکادمی فلسفه نوشته‌است. به باور او، هگل جنبه‌ی اجتماعی یا اقتصادی آزادی را درنظر نگرفته‌است. انتقاد اول به هگل این است که اگرچه هگل به معنای سردستی و ساده‌انگارانه نیست، با…

نیاز جوامع علمی و دینی به یکدیگر از نظر استاد دانشگاه رایس

نیاز جوامع علمی و دینی به یکدیگر از نظر استاد دانشگاه رایس

«چرا جوامع علمی و دینی به یکدیگر نیاز دارند؟» عنوان سخنرانی پروفسور الین هاوارد اکلاند، استاد دانشگاه رایس در تگزاس است که اخیرا در موسسه فارادی به موضوع ارتباط علم و دین پرداخته‌است. صدانت نوشت: «موضوع بحث این است که…

کانت از روشنگری می‌‌گوید

کانت از روشنگری می‌‌گوید

کانت مقاله‌‌ی مشهوری با عنوان «در پاسخ به پرسش: روشنگری چیست؟» دارد که در سپتامبر ۱۷۸۴ نوشته‌است. یدالله موقن با توجه به ترجمه‌های مختلفی که از این مقاله منتشر شده‌است، ترجمه‌‌ی شخصی‌اش را در سایت انگاره منتشر کرد. انگاره نوشت:…

فلسفه و معنای زندگی

فلسفه برای معنای زندگی انسان پاسخ‌هایی دارد و کمک می‌کند تا بحران معنا حل شود. یافتن معنا و معنادادن به زندگی، دیدگاه‌هایی هستند که در‌این‌باره وجود دارند. حسین مصباحیان در یادداشتی نظر فلاسفه را درباره‌ی معنای زندگی در سایت سیاووشان…

روش‌های تسلی‌ بخشی از نظر مصطفی ملکیان

تسلی بخشی روش‌های مختلفی دارد و شامل مواردی مثل مرور زمان، امیدآفرینی، حمایت عملی و… است. متن کامل این یادداشت به قلم مصطفی ملکیان در مجله اندیشه پویا منتشر شده‌است که متن کامل آن را می‌خوانید. مصطفی ملکیان، فیلسوف اخلاق،…

هیوم مرد تناقض‌ها؛ آیا چنین کسی می‌تواند مرشد خودیاری شود؟

هيوم مرد تناقض‌هاست، آيا چنين کسی می‌تواند مرشد خودياری شود؟

«هیوم مرد تناقض‌هاست؛ آیا چنین کسی می‌تواند مرشد خودیاری شود؟» عنوان مطلبی است که کِیرِن سِتیا، استاد فلسفه نوشته با عنوان «To Err Is Humean» در سایت لس‌آنجلس ریویو آو بوکس منتشر شده است. این مطلب با ترجمه‌ی بابک طهماسب…

عاطفه‌ گرایی از نظر فلاسفه

عاطفه گرایی از نظر دو فیلسوف استیونسون و ایر در قرن بیستم بررسی شد. عاطفه گرایی انواع مختلفی دارد و آرش شمسی از دیدگاه فلاسفه به این مطلب پرداخته‌است. مجله لوکئوم نوشت: «در طی سلسله‌نوشتارهایی به معرفی مکاتب مهم و…

عقلانیت و دشواری‌های آن

سنجشگرانه نوشت: «عقلانیت به مثابه‌ی یک فضیلت، به خودی خود حاصل نمی‌آید و به آسانی نمی‌توان آن را حفظ کرد و بدان پایبند بود؛ از این جهت‌ شاید همانند همه‌ی فضیلت‌های دیگر باشد. به نظر می‌رسد هر فضیلتی در جا…

مغلطه علت جعلی را بشناسیم

مغلطه یا سفسطه گاهی از روی عمد، گاهی برای مصلحت (قصد صحیح) یا اهداف مغرضانه شخصی استفاده می‌شود. یکی از مغالطه‌ها، مغالطه علت جعلی است که توضیح آن را می‌توانید در ادامه بخوانید. فیلسوف یار نوشت: «نوع اول مغالطه علت…

دکارت و دوگانه‌ عقل و احساس {+ فیلم}

دکارت و دوگانه‌ی عقل و احساس {+ فیلم}

دکارت جزو فیلسوفانی است که آلن دوباتن اندیشه‌های او را در سایت موسسه مدرسه زندگی بررسی می‌کند. ایمان فانی، این مقاله را ترجمه کرده‌است که در ادامه متن کامل آن را می‌خوانید. دکارت فیلسوف فرانسوی قرن هفدهم بود که بیشتر…

آدم‌ها در لحظه‌ی مرگ خود چه چیزهایی می‌گویند؟

آدم‌ها در لحظه‌ی مرگ خود چه چیزهایی می‌گویند؟

«آدم‌ها در لحظه‌ی مرگ خود چه چیزهایی می‌گویند؟» تیتر مطلبی است که مایکل اِرارد نوشته است و با عنوان «What People Actually Say Before They Die» در وب‌سایت آتلانتیک منتشر شده است. این متن با ترجمه‌ی آرش رضاپور در سایت…

فلسفه علم به چه جنس پرسش‌هایی می‌پردازد؟

فلسفه علم به چه جنس پرسش‌هایی می‌پردازد؟

فلسفه علم و موضوعات پیرامون آن در پادکستی با همین نام بررسی می‌شوند. سیاوش صفاریان‌پور، پژمان نوروزی و امیرحسن موسوی کارشناسان این برنامه هستند و متن پادکست را سهیلا علایی پیاده‌ کرده‌است که در ادامه می‌خوانید. بنیاد جایزه چراغ نوشت:…

معنی آینده و شرایط امکان آینده‌­ نگری از نظر رضا داوری اردکانی

واگویه‌های فیلسوفانه

معنی آینده از نظر رضا داوری اردکانی، فیلسوف، وجوه مختلفی دارد و به گفته‌ی او «آینده‌نگری علم شرایط و امکان های عمل است و آن را می توان بخشی از کوشش و اهتمامی دانست که برای درک شرایط و تحقق…

چرا دانشمندان هم باید داستان بخوانند

داستان خواندن نه فقط برای مردم که برای دانشمندان هم می‌تواند به همدلی و بالابردن کیفیت کار دانشمندان کمک کند. کیتلین آدامز مطلبی با عنوان «چرا دانشمندان هم باید داستان بخوانند» نوشته‌است که متن کامل آن را در ادامه می‌خوانید.…

عقلانیت و معنویت از نظر مصطفی ملکیان

تنهایی بر اثر درک نکردن دیگران | مصطفی ملکیان

عقلانیت و معنویت به فهم زندگی آرمانی کمک می‌کند و از نظر مصطفی ملکیان، عقلانیت این‌گونه تعریف می‌شود: «عقلانیت نظری یعنی متناسب ساختن میزان پایبندی ‌به‌ یک عقیده با میزان قوّت شواهد و قرائنی که آن عقیده را تأیید می‌کنند.»…

چرا فقر شبیه نوعی بیماری است؟

چرا فقر شبیه نوعی بیماری است؟

«چرا فقر شبیه نوعی بیماری است؟» نام مطلبی است که کریستین اچ. کوپر، رئیس پیشین معاملۀ اوراق مشتقه با عنوان «Why Poverty Is Like a Disease» سایت نوتیلوس نوشته‌است. این مطلب با ترجمه‌ی مجتبی هاتف در سایت ترجمان منتشر شده‌است.…

یحیی قائدی: چرا دچار بی‌پرسشی می‌شویم؟ [+ فیلم]

یحیی قائدی: چرا دچار بی‌پرسشی می‌شویم؟

یحیی قائدی فیلسوف به موضوع «اهمیت پرسشگری» می‌پردازد و به منافع پرسشگری و علت‌های بی‌پرسشی می‌پردازد. یحیی قائدی، دانش‌آموخته فلسفه، در صفحه شخصی خود منتشر کرد: «اجازه دهید بحث را با این سؤال آغاز کنیم که وقتی از پرسشگری سخن…

اما همه‌ی این‌ها چه معنایی دارد؟

معنا و زیبایی‌شناسی از نظر فیلسوفان مختلف به شکل‌های متفاوتی تعریف می‌شود. اس. اوان کرایدر، استاد فلسفه‌ی دانشگاه ویسکانسین[۱] این مطلب را نوشته‌است که ملیکا خوش‌نژاد آن را ترجمه کرده‌است. متن کامل را در ادامه بخوانید. فلسفیدن نوشت: «درست است…

یادبودی برای گذشته | محمدرضا تاجیک

سیاست؟ خیر متشکرم | محمدرضا تاجیک

«محمدرضا تاجیک»، نظریه‌پرداز و استاد دانشگاه، در یادداشتی با عنوان «یادبودی برای گذشته» که برای انتشار در اختیار انصاف نیوز قرار داده است، نوشت: یک  ژیژک، آن‌گاه که به بحث درباره‌ی «پیچش نهایی» می‌پردازد، سرنوشت یک انقلابی کمونیست اسلوونیایی پیر…

دنیا دنیای ایلان است و بقیه‌ی ما فقط در آن زندگی می‌کنیم

دنيا دنيای ايلان است و بقيه‌ی ما فقط در آن زندگی می‌کنيم

«دنیا دنیای ایلان است و بقیه‌ی ما فقط در آن زندگی می‌کنیم» نام مطلبی است که اشلی ونس آن را نوشته‌است. این بخش خلاصه‌‌‌‌ای از بخش مقدمه‌ی کتاب ایلان ماسک: تسلا، اسپیس ایکس و جست‌‌‌‌وجوی آینده‌‌‌‌ای خارق‌‌‌‌العاده است که آن…