دو فعال سیاسی نزدیک به آیت الله اکبر هاشمی با اشاره به نقشآفرینی او در پایان جنگ ۸ ساله بر این نکته تاکید داشتند که با وجود تفاوت شرایط پایان دادن به جنگ ۴۰ روزه با آن زمان اما رئیسجمهور پزشکیان نقش قابل توجهی در پایان این جنگ داشته است.
محمد هاشمی رفسنجانی در گفتوگویی با انصاف نیوز با اشاره به نقش آیت الله هاشمی پذیرش قطعنامه ۵۹۸ گفت: مرحوم آیتالله هاشمی رفسنجانی آمادگی داشت مسئولیت پذیرش قطعنامه را بر عهده بگیرد و حتی پیشنهاد داد اگر قرار است کسی محاکمه شود، او محاکمه شود، اما امام خمینی شخصاً مسئولیت را پذیرفتند و با صدور پیام معروف «جام زهر» قطعنامه را قبول کردند.
او ادامه داد: در آن مقطع نیروهای نظامی شعار «جنگ، جنگ تا پیروزی» را مطرح میکردند، اما مرحوم آیتالله هاشمی رفسنجانی معتقد بود «جنگ، جنگ تا یک پیروزی مناسب» کافی است و نباید جنگ بیش از این ادامه پیدا کند.
عضو پیشین مجمع تشخیص مصلحت نظام گفت: مرحوم هاشمی که نماینده امام خمینی و مسئول اداره جنگ بود، خدمت ایشان پیشنهاد کرد که پذیرش قطعنامه به نام او انجام شود و اگر قرار است بابت این تصمیم کسی محاکمه شود، این مسئولیت را خودش بپذیرد؛ اما امام خمینه این پیشنهاد را نپذیرفتند، شخصاً متن پذیرش قطعنامه را نوشتند، آن را پذیرفتند و همان پیام معروف درباره «نوشیدن جام زهر» را صادر کردند. با پذیرش قطعنامه جنگ پایان یافت، اسرا آزاد شدند و شرایط کشور به سمت بهبود حرکت کرد.
هاشمی با مقایسه شرایط امروز و پایان جنگ ۸ ساله گفت: اکنون نیز نوعی بنبست در پایان جنگ ایجاد شده بود و از این جهت شباهتهایی میان دو مقطع وجود دارد، اما تفاوتهای هم دیده میشود. برخلاف سال ۱۳۶۷، امروز دیگر کسی شعار «جنگ، جنگ تا پیروزی» نمیدهد و روند موجود بر پایه آتشبس، تفاهم امضاشده و فرصت ۶۰ روزه برای رسیدن به توافق دنبال میشود.
او دربارهی نقش رئیسجمهور در این روند گفت: همانگونه که رهبر انقلاب بیان کردند، رئیسجمهور و اعضای شورای عالی امنیت ملی پیشنهاد خود را ارائه کردند و به رهبر انقلاب اطمینان دادند تا ایشان نیز اجازه این اقدام را صادر کردند.
محمد هاشمی در پایان با قدردانی از نیروهای مسلح، سپاه، ارتش، وزارت امور خارجه و مردم تأکید کرد: میدان و دیپلماسی در کنار هم حرکت کردند و همین همراهی، در کنار انسجام و حمایت مردم، از عوامل مهم موفقیت ایران بوده است. امیدواریم این همافزایی ادامه یابد و مذاکرات پیشبینیشده در مهلت ۶۰ روزه به توافق نهایی منجر شود.
غلامعلی رجایی، مشاور مرحوم آیت الله هاشمی، در گفتوگو با انصاف نیوز با مقایسه پایان دوره جنگ هشتساله و تحولات اخیر گفت: پذیرش تفاهم از سوی دولت با رضایت رهبری انجام شده و عملکرد مسعود پزشکیان در مدیریت روزهای جنگ و پایان آن «نمره بسیار خوبی» میگیرد.
آقای رجایی با اشاره به پایان جنگ ۸ ساله گفت: در پایان جنگ ایران و عراق، زمانی قطعنامه پذیرفته شد که عراق با تقویت نیروهای خود، مناطق از دسترفته از جمله جزیره مجنون، فاو و شلمچه را بازپس گرفته بود و به سمت عمق مواضع ایران پیشروی میکرد.
به گفتهی او، مرحوم هاشمی رفسنجانی که مسئولیت اداره جنگ را برعهده داشت، با مشاهده حجم کشتار و جنایتهای رژیم صدام، شرایط را به امام منتقل کرد و در نهایت ایشان نیز بر اساس گزارشهای نظامی و شرایط موجود، قطعنامه را پذیرفتند. با این حال، ایران حتی پس از پذیرش قطعنامه نیز نشان داد که توان دفاع از خود را دارد.
رجایی با اشاره به جنگ ۴۰ روزه بیان کرد: ترامپی که در آغاز جنگ با ادبیات تهدیدآمیز از تسلیم ایران سخن میگفت، در نهایت پای تفاهمنامه را امضا کرد و طبیعی بود که امضای آن از سوی رئیسجمهور، مسعود پزشکیان، انجام شود.
این فعال سیاسی اصلاحطلب با بیان اینکه برخی در داخل تلاش خواهند کرد این موضوع را به حاشیه ببرند، گفت: نشانههای این رفتار از هماکنون دیده میشود. در مجموع روشن است که این اقدام در نهایت با موافقت رهبری انجام شده و به همین دلیل این اتفاق را میتوان نمرهی مثبتی هم در کارنامه رهبری و هم در کارنامهی پزشکیان و دولتش دانست.
او همچنین عملکرد دولت پزشکیان را مثبت ارزیابی کرد و گفت: دولت نهتنها وارد حاشیهها نشده، بلکه تمرکز خود را بر حل مسئله با آمریکا گذاشت. تفاهمنامهی اخیر حرکتی بسیار درخشان بوده است. اینکه آمریکا در جنگ از اهداف اولیه خود عقبنشینی کرده، آتشبس را پذیرفته و تفاهم را در کشوری ثالث امضا کرده است، اتفاق مهمی محسوب میشود.
رجایی با اشاره به پیامهای آمریکا به اسرائیل نیز گفت: واشنگتن به تلآویو هشدار داده که این روند را بر هم نزند و حتی اجازه انتقاد علنی از این مسیر را نیز نداشته باشد؛ موضوعی که نشان میدهد اسرائیل در این پرونده جز آمریکا حامی مؤثری ندارد.
او در پایان ابراز امیدواری کرد این تفاهمنامه به یک توافق پایدار تبدیل شود، پرونده هستهای ایران نیز حلوفصل شود و در عین حال یادآور شد که مانند مذاکرات گذشته، احتمال کوتاه بودن عمر این تفاهم نیز وجود دارد.
انتهای پیام
امام خمینی شخصاً مسئولیت را پذیرفتند و با صدور پیام معروف «جام زهر» قطعنامه را قبول کردند.
عشقی امام ،