رحمان بیات، روزنامه نگار در در یادداشتی با عنوان «به پیشواز برگزاری نمایشگاه بزرگ کتاب / فرصتی برای گشتوگذار در بوستانِ کتاب» که در اختیار انصاف نیوز قرار داده، نوشت:
بر اساس اخبار منتشرشده در رسانهها، نمایشگاه بزرگ کتاب در نیمه دوم مهرماه در محل نمایشگاههای دائمی زنجان (کاسپین) برگزار خواهد شد. به عنوان یک روزنامهنگار و دغدغهمند در حوزه فرهنگ و ارتقای آگاهی فردی و اجتماعی، از شنیدن چنین خبری بسیار خوشحال شدم.
در یادداشت اخیرم تحت عنوان «تعریف فرهنگ و تمجید از مدیریت فرهنگ استان» اشاره کرده بودم که تفاوت می کند چه کسی در رأس وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی قرار گیرد . شاید بیانِ خاطرهای بتواند اهمیت این تفاوتها را روشنتر کند؛ اگرچه آنچه میخواهم بازگو کنم برای دغدغهمندان فرهنگی خوشایند نخواهد بود، اما برای آگاهی از وجود برخی افکار خاص که اتفاقاً زمانی در رأس وزارت فرهنگ و ارشاد بودند، بیان آن ضرورت دارد.
سه سال پیش بود که در تاکسی، صحبت از کتاب به میان آمد. یکی از مسافران که گویا در شرکت کاغذسازی مشغول به کار بود، تعریف میکرد که شبی چندین تریلی حامل بار کتاب وارد شرکت شدند تا طبق دستور، کتابها خمیر شوند. او مدعی بود که طبق شنیدههایش، جمعآوری و امحای آثار برخی نویسندگان و اندیشمندان (از جمله آیتالله منتظری و چند تن دیگر که نامشان را به خاطر ندارم) از کتابخانهها، توسط وزیر ارشاد وقت صادر شده بود.»
غرض از بازگویی این خاطره، برای این بود که بدانیم علتِ پایین آمدن سرانه مطالعه فقط گرانی کتاب نیست . گرچه گرانیِ عامل مهمی در کاهش سرانه مطالعه است، اما تمام ماجرا این نیست. واقعیت این است که علیرغم آمارهای امیدوارکننده در تعداد عناوینِ چاپشده، شاهد کاهش نگرانکنندهای در سرانه مطالعه هستیم. متولیان فرهنگی بیشک از طریق نظرسنجیها بهتر از نگارنده میدانند که علت چیست اما به نظر می رسد که یکی از اصلیترین دلایل این امر، اعمال محدودیتها و سختگیریهای سلیقهای در حوزه فکر و اندیشه است.
علیرغم رشد عناوین کتاب پس از انقلاب، ممیزیهای غیرضروری باعث شده است که بخشی از علاقمندان به کتاب، نتوانند کتاب مورد علاقه خود را در مجاری رسمی بهدست آورند؛ در نتیجه، یا کلاً مطالعه را کنار گذاشتهاند و یا به سراغ کتابهای بهاصطلاح «ممنوعه» رفتهاند که معلوم نیست چقدر قابل استناد و اعتماد باشند. پس برگزاری نمایشگاه کتاب، بهانه و فرصتی است تا علاقمندان در «بوستانِ کتاب» گشتوگذار کنند و در حد وسع خود خرید نمایند؛ تا شاید در عصر دیجیتال و با تهدیدات هوش مصنوعی، بازار کتاب از رونق نیفتد.
در پایان، ضمن سپاس از متولیان برگزاری این نمایشگاه، بهویژه جناب آقای محمدی، مدیرکل محترم فرهنگ و ارشاد استان زنجان، پیشنهادی میکنم: اینکه اداره ارشاد این رویداد را فرصتی دانسته و از طریق استانداری و شورای عالی اداری استان، پیگیر این باشد که ادارات و شرکتهای بزرگ از همین حالا برای خرید کتاب یا ارائه «بن خرید» به کارمندان و کارگران خود اقدام کنند؛ زیرا در شرایط فعلی، شهروندان و علاقمندان توان خرید کافی ندارند. امیدوارم این پیشنهاد بتواند در رونق بازارِ نمایشگاه و افزایش سرانه مطالعه مؤثر واقع شود.
انتهای پیام
