اگر دیگر ‌کسی به ما نیاز نداشته باشد، چه می‌شود؟

کانال تلگرامی ترجمان نوشت:

جاشوا راتمن، نیویورکر — پس از جنگ جهانی دوم، هانا آرنت هشدار داد که تمامیت‌خواهی در جامعه‌ای مجال رشد پیدا می‌کند که در آن شمار زیادی از مردم احساس کنند به حساب نمی‌آیند و بود و نبودشان برای کسی فرقی ندارد. امروز هم جریان مردسالارانۀ موسوم به «مانوسفر» با خشم به جامعه‌ای می‌تازد که به باور طرفدارانش دیگر نیازی به مردان ندارد. جوانان هم نگران‌اند که با گسترش هوش مصنوعی، فرصت چندانی برای ورود به بازار کار و پیدا کردن شغل نداشته باشند.

روان‌شناسان «احساس اهمیت داشتن» را یکی از ارکان خوشبختی می‌دانند؛ احساسی که از توجه دیگران، وقت گذاشتن آن‌ها و نیازشان به ما شکل می‌گیرد. جوانان زمانی شکوفا می‌شوند که در خانواده و جامعه نقشی ایفا کنند و دیگران رویشان حساب کنند. سالمندان زمانی سلامت بیشتری دارند که علاوه بر دریافت مراقبت، خودشان نیز مراقب دیگران باشند. در مقابل، احساس بی‌فایده بودن و سربار دیگران بودن می‌تواند ویرانگر باشد و به افسردگی و حتی افکار خودکشی بینجامد.

اخیراً حتی ریاضی‌دانان تراز اول جهان هم طعم بی‌فایده‌بودن را چشیده‌اند؛ اسکات آرونسون، ریاضی‌دان، در مطلبی وبلاگی با عنوان «آخرالزمان ریاضیات»، ماجرایی را نقل می‌کند که پسر نه‌سالۀ او برای همسرش، دانا مشکوویتز، دانشمند علوم رایانه، تعریف کرده بود: «مامان… شنیدم یه ربات مسئلۀ ریاضی‌ای را حل کرده که تو تمام عمر داشتی روش کار می‌کردی!».

ما نیاز داریم که دیگران به ما نیاز داشته باشند. اما عواملی چون هوش مصنوعی، سالخوردگی و بی‌ثباتی‌های اقتصادی و اجتماعی، این احساس را در ما تقویت می‌کنند که دیگر حضورمان ضروری نیست. اگر این روند ادامه پیدا کند، آیا به‌سوی جهانی می‌رویم که در آن هیچ‌کس به دیگری نیاز نداشته باشد؟ آیا هوش مصنوعی شغل‌هایمان را می‌گیرد؟ شاید نه؛ اما حتی تصور چنین آینده‌ای هم آسیب‌زاست. در چنین جهانی، چطور می‌توانیم اهمیت وجودمان را حفظ کنیم و احساس ارزشمندی کنیم.

آنچه خواندید برگرفته از مطلب «Do You Feel Needed?» نوشتۀ جاشوا راتمن است که در تاریخ ۳۰ اکتبر ۲۰۲۶ در نیویورکر منتشر شده است.

انتهای پیام

Leave a Reply

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *