فضا و کنشگری آفریننده
انسان شناسی و فرهنگ نوشت: «چگونه میتوان فارغ از نظریههای پیچیده، از فضا و کنشگری در فضا به زبان ساده سخن گفت؟ فضا چیست؟ آیا فضا محاط است یا محیط؟ آیا فضا ظرفی است که همه چیز در آن قرار…
برچسب اندیشه
فلسفه ذهن در رویکردهای مختلف
مهدی عبداللهی در پژوهه نوشت: «فلسفه ذهن» و «فلسفه روانشناسی»، دو اصطلاح برای حوزه واحدی از کاوش فلسفیاند که عبارت است از حقیقت پدیدههای ذهنی و رابطه آنها با رفتار و مغز.[۱] فلسفه تحلیلی ذهن، رشتهای است که در قرن…
هنر و فلسفه از منظر هگل
حسن بلخاری، استاد دانشگاه در روزنامه اطلاعات نوشت: گئورگ ویلهلم فریدریش هگل (۱۷۷۰ـ۱۸۳۱) یکی از مهمترین فلاسفه دو سه قرن اخیر غرب محسوب میشود. فیلسوفی بسیار مؤثر در سیر فلسفی و فکری غرب که فلسفه را مکانتی متعالی بخشید و…
بیوگرافی اسپینوزا | حکایت زندگی فیلسوفی سادهزیست
مجله لوکئوم نوشت: «در دنیای فلسفه کمتر کسی است که اسپینوزا را دوست نداشته باشد. او شخصیتی شریف داشته و تا جای امکان بر طبق آنچه که میگفته و مینوشته زندگی میکرده است. این فیلسوف قرن هفدهمی باوجودیکه در کار…
۱۰ اصل ضروری برای صلح پایدار جهانی
به مناسبت روز ۲۱ سپتامبر (برابر با سیام شهریور) ــ که «روز جهانی صلح» نام گرفته است ــ مرکز دائرهالمعارف بزرگ اسلامی در سال ۹۳ با همکاری نمایندگی سازمان ملل در ایران، همایش روز جهانی صلح با حضور و سخنرانی…
«میروم کمی بخوابم»، روایتی ایرانی از ایزوتسو فیلسوف ژاپنی
«میروم کمی بخوابم» تیتر مطلبی است که یاسر میردامادی، پژوهشگر دین و فلسفه در صدانت نوشتهاست و متن کامل آن را در ادامه میخوانید. ۱. مستند چهلتکّه توشی هیکو ایزوتسو (۱۹۱۴-۱۹۹۳ میلادی) زبانشناس، فیلسوف زبان، از بنیانگذاران فلسفهای معاصر موسوم…
اندیشههای هنری دیوید ثورو در گفتاری از مصطفی ملکیان
«برخی خلاصه اندیشه ثورو را دعوت به سادهزیستی خواندهاند. ثورو اندیشههایش را در کتاب جستارگونه والدن و مقالاتی چون نافرمانی مدنی و زندگی بدون اصول شرح داده است.» محسن آزموده در روزنامه اعتماد نوشت: «وقتی به دنیا آمد، نامش دیوید…
فلسفه هنر | منظور از بیان یک اثر هنری
مدرسه ایده نوشت: «فلسفه هنر مطالعه ماهیت هنر، از جمله مفاهیمی مانند تفسیر، بازنمایی و بیان و فرم را در بر میگیرد. فلسفه هنر، همچنین ارتباط نزدیکی با زیبایی شناسی، مطالعه فلسفی زیبایی و غیره دارد. ویژگیهای منحصر به فرد…
دنیای فلسفه اخلاق
این یادداشت، با تعریف دانش «فلسفه اخلاق» به تشریح حدود و گستره آن پرداخته و جایگاه، سیر تاریخی آن در فلسفه، و مکاتبِ برآمده از آن را به طور خلاصه و کلی تبیین میکند. متن مصطفی سلیمانی در دین آنلاین…
نیچه دربارهی نشانههای فرهنگ والا و پست چه میگفت؟
نیچه مینویسد: «از تاریخ می آموزیم که ریشه هر قوم زمانی به بهترین وجه پایدار میماند که در آن بیشتر انسانها حسی زنده و مشترک بر پایهی برابری اصولی معمول و ناگفتنی یعنی در نتیجه «باوری مشترک» داشته باشند. در…
«جین بنت»، فیلسوفی که باور دارد اشیا زندهاند
«جین بنت فیلسوفی که باور دارد اشیا زندهاند» عنوان مطلبی است که مورگن میس (Morgan Meis) نویسندهی آمریکایی نوشتهاست و با ترجمهی نسیم حسینی در سایت ترجمان منتشر شدهاست. متن کامل را در ادامه بخوانید. ماکس وبرِ جامعهشناس میگفت «تقدیر…
نقطهی تلاقی فیلسوف، الهیدان و جامعهشناس
ویتگنشتاین مسئلهی «معیارهای عقلانیت باور» از افلاطون تا آکویناس و از آکویناس تا لاک و دکارت و از آنان تا معاصرانی چون چیزولم، ویتگنشتاین، پلنتینگا و دیگران، افتوخیز بسیار و درخور تأملی داشته است. محمدسعید عبداللهی، دانشجوی دکتری فلسفه اخلاق…
«ابن سینا را در غرب بزرگترین منطقدان قرون وسطی میشناسند»
چهلمین نشست از مجموعه درسگفتارهایی دربارهی بوعلی سینا به «برخی نوآوریهای منطقی ابن سینا» اختصاص داشت که چهارشنبه یکم دی ۱۴۰۰ با سخنرانی ضیاء موحد، استاد فلسفه به صورت مجازی پخش شد. آناهید خزیر در سایت شهر کتاب نوشت: «تعداد…
هستی و عدم از نگاه خیام و مولانا؛ قسمت اول
«هستی و عدم از نگاه خیام و مولانا» عنوان مطلبی است که آرش نراقی، پژوهشگر فلسفه به آن پرداخته است. قسمت اول این متن را در ادامه میخوانید. صدانت نوشت: «موضوع سخنی که در این نوبت عرض خواهم کرد بحثی…
«هوش مصنوعی» آیا باید از آن بترسیم؟
«هوش مصنوعی؛ آیا باید از آن بترسیم؟» نام مطلبی است که لوچیانو فلوریدی، استاد فلسفه و اخلاق دانشگاه آکسفورد نوشتهاست و عرفان حمدی آن ترجمه کردهاست. متن کامل آن را در ادامه میخوانید. فلسفیدن نوشت: «هوش مصنوعی یکی از زمینههای…
تاریخچه فلسفه علم و افراد مؤثر در پیشبرد آن
«تاریخ فلسفه علم که در غرب با فیلسوفان یونان باستان آغاز شد، توسعهی روششناسی و مبانی روش علمی را شکل داده است. تاریخ فلسفه علم در قرن هجدهم، نخستین پیشرفت واقعی را در روش علمی خاصی بهوجود آورد که علم…
گادامر بزرگترین فیلسوف هرمنوتیکی | گفتوگو با اصغر واعظی
«گادامر از نظر اصغر واعظی استاد فلسفه دانشگاه شهید بهشتی، نماینده اصلی هرمنوتیک فلسفی است. واعظی معتقد است که تاثیر بسیار عمیقی بر مباحث فلسفی و الهیاتی معاصر و نیز شیوههای جدید تفسیر در علوم انسانی گذاشته است. او به…
هابز؛ قهرمان عرصه مطلقگرایی
مجلهی سوره نوشت: «انگلستان، قرن هفدهم. جنگ داخلی اروپا را فرا گرفته است، جنگهایی به خاطر تعصبات مذهبی. شرارت و سبعیت در اوجاند. فرقههای مذهبی جان تازه یافته است. اندیشمندان و افراد آگاه نگرانند که مبادا بیخردان و متعصبین، قدرت…
اسپینوزا؛ فیلسوفی عقلگرا و روششناس | یک زندگی بدون آسایش
اسپینوزا از آن دست فلاسفهای است که میتوان گفت چندان زندگی اش در سایه آسایش نبوده و دلیل این موضوع را میتوان در علاقه او به جست و جوی حقایق فلسفی دانست. ارشیا بهارلوئی، دانشآموخته و پژوهشگر فلسفه در خبرگزاری…
فرقهها چگونه از ترفندهای روانی برای شستشوی مغزی استفاده میکنند
«فرقهها چگونه از ترفندهای روانی برای شستشوی مغزی استفاده میکنند» عنوان مطلبی است که جانی تامسون، مدرس فلسفه در دانشگاه آکسفورد نوشتهاست و مجلهی نبشت آن را منتشر کرهاست. متن کامل را در ادامه بخوانید. فرقههای آخرالزمانی از شیوههایی چون…