دولت آمریکا در آستانه ارسال توافق همکاری هستهای غیرنظامی با عربستان سعودی به کنگره قرار دارد. توافقی که میتواند یکی از مهمترین توافقهای هستهای میان دو کشور در دهههای اخیر محسوب میشود و در صورت طی شدن روند قانونی، زمینه همکاری واشنگتن و ریاض در توسعه برنامه هستهای غیرنظامی عربستان را فراهم خواهد کرد.
خبرگزاری رویترز به نقل از دو منبع مطلع گزارش داده است که این توافق که در چارچوب «توافق ۱۲۳» قانون انرژی اتمی آمریکا تنظیم شده، توسط کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا، و شاهزاده عبدالعزیز بن سلمان، وزیر انرژی عربستان، امضا شده و دولت دونالد ترامپ قصد دارد آن را برای بررسی به کنگره ارسال کند.
بر اساس این گزارش، توافق یادشده امکان همکاری دو کشور در زمینه فناوری هستهای برای اهداف غیرنظامی، از جمله تولید برق، را فراهم میکند. با این حال، گفته شده این نسخه از توافق برخلاف برخی توافقهای مشابه آمریکا با دیگر کشورها، شامل برخی محدودیتهای سختگیرانهای که پیشتر برای جلوگیری از گسترش فناوریهای حساس هستهای در نظر گرفته میشد، نیست.
طبق گزارشها، این توافق بهطور مستقیم انتقال فناوری غنیسازی اورانیوم را تضمین نمیکند، اما مسیر حقوقی همکاری در برخی بخشهای چرخه سوخت هستهای را باز میگذارد. همچنین در متن آن الزام به پذیرش «پروتکل الحاقی» آژانس بینالمللی انرژی اتمی که امکان بازرسیهای گستردهتر را فراهم میکند، دیده نشده است.
بر اساس قوانین آمریکا، پس از ارسال توافق به کنگره، نمایندگان و سناتورها حدود ۹۰ روز فرصت دارند آن را بررسی کنند. در صورتی که کنگره بخواهد مانع اجرای توافق شود، باید قطعنامه مخالفت را تصویب کند و در صورت وتوی رئیسجمهور، برای لغو وتو به رأی دوسوم اعضای کنگره نیاز خواهد بود.
این توافق در حالی مطرح شده که عربستان طی سالهای اخیر بارها از برنامه خود برای توسعه انرژی هستهای با اهداف غیرنظامی در چارچوب برنامه «چشمانداز ۲۰۳۰» سخن گفته است. مقامهای سعودی اعلام کردهاند هدف از این برنامه، تنوعبخشی به منابع انرژی و کاهش وابستگی اقتصاد این کشور به نفت است.
همزمان، گزارشها حاکی است که توافق احتمالی آمریکا و عربستان با توجه به برخی مفاد آن، در کنگره آمریکا با بررسی و بحثهای گستردهای روبهرو خواهد شد و انتظار میرود شماری از نمایندگان درباره جزئیات آن پرسشهایی را مطرح کنند.
انتهای پیام
