نقش آیت الله زاده دیپلمات در مذاکرات
رضا رئیسی، روزنامهنگار، در یادداشتی که به بهانهی سفر علی لاریجانی دبیر شورای عالی امنیت ملی به عمان در اختیار انصاف نیوز قرار داده است، نوشت:
از ابتدای قرن تازه هجری شمسی، چیزی نگذشته است، اما گویی این چند سال به قامت چند دهه فعل و انفعال و تکانه و تلاطم داشته است.
قبض و بسطها و فراز و فرود هایی که شاید هر ملتی طی چند قرن و چندین و چند دهه تجربه کنند ما طی اندک زمانی دیده و تجربه کردهایم.
و در این میان یکی از چهرههایی که علاوه بر تجربیات جمعی، طی این چند سال اخیر، تجربیات شخصی غیر منتظرهای را لمس و شهود کرده، دکتر علی لاریجانی باشد.
یک سال و نیم پیش و بعد از آن اتفاق غیر منتظره سه سال پیش، شاید هیچ کس گمان نمی کرد، علی لاریجانی یکبار دیگر متحمل چنین ضربه سنگینی شده و بر نامش خط قرمز بکشند، اگر هم کسی چنین پیشبینی داشت، این گمان را نداشت که او بعد از این رویداد، دوباره قد علم کرده و به راس هرم سیاسی بر کشیده شود و در یکی از حساسترین مقاطع تاریخ جمهوری اسلامی ایران، عهده دار مسئولیت بزرگترین پرونده سیاسی و دیپلماتیک آن باشد.
آیت الله زاده همیشه آرام و با طمانینه در سکنات و وجنات، البته در جوانی و میانسالی مشی سیاسی توام با روامندی و تساهل و تسامح نداشت اما در کوره زمانه و کوران حوادث آنچنان پخته و تجربه اندوخته شد که زیر فشار رد صلاحیت، هر چند هنگفت و ثقیل و سهمگین، عنان از کف ندهد و اسیر هیجانات و واکنشهای تند و تیز نشود.
با طمانینه و تدبیر از ایام سخت گذر کرد و نشان داد که قابلیت اعتماد و واگذاری وظایف خطیر را دارد، اینگونه شد که مسئولیت مهمترین گلوگاه امنیتی کشور به او سپرده شد و در کنارش راهبری و هماهنگی حساس ترین پرونده سیاسی و دیپلماتیک کشور به او سپرده شد.
همه می دانیم که در جمهوری اسلامی ایران همانند دیگر ساختارهای قاعده مند حاکمیتی جهان، حوزه سیاست خارجی یک مجری و کارپرداز دارد و تصمیم گیری و ترسیم استراتژی در نهادهای عالی نظام شاکله می گیرد.
البته و قطعا و حتما، این نافی نقش دستگاه دیپلماسی در تصمیم گیری های کلان و راهبردی نیست که این مجموعه نیز یکی از اضلاع و اجزای ل گیری تصمیمات کلان است و گاه در روند مذاکرات با ابتکار و تکنیک های خود، نقش بی بدیل و ممتازی ایفا می کند.
آنچنان که در دوران محمد جواد ظریف در وزارت امورخارجه، او توانست بالاترین سطح از مذاکرات را رقم زده و تنها دوره ای را محقق کند که متن دیپلماسی بر همه حواشی تاریخی غلبه کرده و یک نتیجه ملموس از مذاکرات حاصل شود. کاری که در دوره واگذاری پرونده هستهای و مذاکراتی به دبیر شورای عالی امنیت ملی محقق نشده و دستاوردی را شاهد نبودیم.
حال اما نه آن زمان است و نه الزامات و قواعد روزگار و موقعیت ها و ظرفیت های ژئوپلیتیکی و منطقهای و سیاسی و داخلی همسان با آن ادوار گذشته است.
شاید برای همین است که برای اولین بار در مذاکرات شاهد میدان داری و تقسیم کار میان دستگاه سیاست خارجی با محوریت سید عباس عراقچی و دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی با میدانداری علی لاریجانی هستیم.
همکاری که در راستای پیشبرد منافع ملی در این برهه حساس و تعیین کننده رقم خورده و برخلاف برخی مخالف خوانی ها و تشکیکهای انحرافی، در هماهنگی موزون این دو شاکله میتواند نتیجه مطلوب و سنجیدهای رقم بزند.
سید عباس عراقچی در جریان مذاکرات، صدای رسای ایران خواهد بود و با سالها تجربه مذاکراتی، میدان داری خواهد کرد و علی لاریجانی پشتوانه مرصوص او در زمینه سازی فضای مطلوب مذاکراتی و پرکردن چنته او در مواجهه با طرف خارجی خواهد بود.
لاریجانی علاوه بر اینکه مورد اعتماد اضلاع و ارکان حاکمیتی است و برادری خود را به عینه در جریان آن دو تلاطم از سر گذرانده به اثبات رسانیده و صلاحیت خود را محرز کرده است، عاملیت مذاکراتی را نیز در پشت خط مقدم بر عهده گرفته است.
چه آن زمانی که به سفر روسیه رفته بود و چه اکنون که عازم مسقط شده تا از جانب حاکمیت پیام های اطمینان بخش و قابل اتکا را به میانجی اصلی و در واقع به طرف مذاکراتی مخابره کند.
ظرفیتی که در شرایط فعلی تنها او میتواند به طرفیت از رئوس حاکمیتی به طرف خارجی منتقل کرده و فضا را برای ادامه مذاکرات و رایزنی و گفت و گوهای رو در رو فراهم کند.
ریاضی خوانده نخبه دیروز در ایام جوانی و فلسفه خوانده دوران میانسالی، حالا با یک عمر تجربه اندوزی در سپهر سیاست داخلی و نقش آفرینی در مراودات خارجی سطوح میانی حال آماده است که نقش تاریخی خود را در یک مقطع بسیار حساس در سطح یک معادلات دیپلماتیک ایفا کند و طرف رجوع داخلی و خارجی در بزنگاه حساس کنونی باشد.
حضور و نقش آفرینی او در تحولات میدانی همانند حضور در عمان، علاوه بر کارکرد مذاکراتی در سطوح خارجی، در داخل نیز زبان تخریب گران و حمله کنندگان به دولت و وزارت امور خارجه را کوتاه کرده و بستر مهیا تری برای پیشبرد مذاکرات فراهم خواهد آورد.
او اکنون ریش سفیدی است که می تواند در جایگاه میانجی تجربه همه این سالها را خرج منافع ملی در یک آوردگاه جهانی کند.
انتهای پیام
