مدیرکل غله استان زنجان گفت: خرید متعارف بدون محدودیت بوده و هدف، مهار خرید انبوه و خروج نان یارانهای از چرخه مصرف است.
به گزارش سایت همدلی زنجان؛ حواشی در خصوص دونرخی شدن خرید نان در شهر زنجان در بین افکار عمومی شکل گرفت. بعد از بررسی ها مشخص شد که مسئولان طی یک طرح ملی میزان خرید نان را طبق یک قالب متعارف تعریف کرده اند.
خرید نان یارانهای در استان زنجان به الگوی مصرف سامانهای گره خورده است؛ هر شهروند در ماه حدود ۱۸۰ هزار تومان سهمیه دارد و خریدی که از الگوی متعارف خانوار فراتر رود، با نرخ تجاری محاسبه میشود. مدیرکل غله استان زنجان این طرح را راهکار مهار خرید انبوه و خروج نان از چرخه مصرف خانوارها میداند و تأکید میکند خرید متعارف هیچ محدودیتی ندارد.
مبنای تشخیص، عملکرد دو سال گذشته در سامانه است
آنطور که مسئولان مربوطه گفته اند، مبنای تشخیص مصرف متعارف، عملکرد ثبتشده شهروندان در سامانه طی دو سال گذشته است. میزان خرید هر فرد به کد ملی او پیوند میخورد و تفاوت شرایط مناطق شهری و روستایی در ارزیابی الگو لحاظ میشود. به گزارش صدای زنجان، الگوی مصرف کل خانوار ملاک است و اگر مجموع خرید اعضای خانواده از میزان متعارف فراتر رود، خرید مازاد با نرخ تجاری محاسبه خواهد شد.
تعیین یک سقف ثابت برای همه شهروندان بدون درنظرگرفتن شرایط خانوار و منطقه، دقیق ارزیابی نمیشود و تشخیص مصرف غیرمتعارف بر پایه اطلاعات سامانه انجام میگیرد. این طرح پیشتر در استان مرکزی بهصورت آزمایشی اجرا شده و پس از ارزیابی نتایج، در سایر استانها از جمله زنجان در دستور کار قرار گرفته است.
فاصله ۴٫۶ تا ۶٫۵ برابری نرخ تجاری
با پایان یافتن سهمیه ماهانه، ادامه خرید با نرخ تجاری صورت میگیرد؛ قیمت نان لواش از هزار و ۷۰۰ تومان به ۱۰ هزار و ۳۰۰، بربری از ۶ هزار و ۵۰۰ به ۳۰ هزار، سنگک از ۷ هزار به ۳۲ هزار و تافتان از ۲ هزار و ۷۰۰ به ۱۷ هزار و ۶۰۰ تومان میرسد. به بیان دیگر، نرخ تجاری این اقلام ۴٫۶ تا ۶٫۵ برابر نرخ یارانهای است.
نرخ یارانهای و تجاری انواع نان (تومان) | منبع: ادارهکل غله و خدمات بازرگانی استان زنجان
| نوع نان | نرخ یارانهای | نرخ تجاری | ضریب افزایش |
| لواش | ۱٬۷۰۰ | ۱۰٬۳۰۰ | ۶٫۱ برابر |
| بربری | ۶٬۵۰۰ | ۳۰٬۰۰۰ | ۴٫۶ برابر |
| سنگک | ۷٬۰۰۰ | ۳۲٬۰۰۰ | ۴٫۶ برابر |
| تافتان | ۲٬۷۰۰ | ۱۷٬۶۰۰ | ۶٫۵ برابر |
عیوضی: نگرانی برای خرید متعارف بیمورد است
علی عیوضی، مدیرکل غله و خدمات بازرگانی استان زنجان، با رد شائبه دو نرخی شدن نان در استان اعلام کرد: «خرید متعارف نان برای شهروندان بدون محدودیت انجام میشود و سقف بالایی برای خرید خانوار در نظر گرفته شده است.» به گزارش روابط عمومی این ادارهکل، اجرای طرح با هدف جلوگیری از خرید انبوه و خروج نان یارانهای از چرخه مصرف خانوارهاست؛ بنابراین شهروندانی که برای مصرف معمول نان میخرند نباید نگران تأمین آن باشند.
او افزود: «خرید برای مصرف تجاری نیز محدودیتی ندارد.» عیوضی تأکید کرد: «با اجرای این طرح، مشتریان واقعی میتوانند نان مورد نیازشان را راحتتر و سریعتر تهیه کنند.»
مدیرکل غله استان زنجان همچنین درباره واحدهای عرضه توضیح داد: «سوپرمارکتها برای فروش نان باید از واحدهای آزادپز خرید کنند و خرید فروشگاهها از نانواییهای یارانهای تنها در قالب مصرف تجاری امکانپذیر خواهد بود.» هدف اعلامشده طرح، محدود کردن خریدهای غیرمتعارف و جلوگیری از فروش مجدد نان یارانهای توسط سودجویان با قیمت بالاتر است.
منطق طرح؛ جدا کردن یارانه از بازار غیررسمی
در نگاه تحلیلی، گام زنجان ادامه مسیر هدفمندسازی یارانه نان است. وقتی قیمت لواش یارانهای ۱٬۷۰۰ تومان و نرخ تجاری آن ۱۰٬۳۰۰ تومان است، فاصله ششبرابری برای واسطهها انگیزهای میسازد تا نان ارزان را انبوه بخرند و با قیمت بالاتر به فروش برسانند. ثبت خرید بر پایه کد ملی و رصد الگوی دو سال گذشته این زنجیره را پرریسک میکند؛ خرید مازاد با نرخ تجاری، مزیت یارانهای را از سودجویان میگیرد.
بر پایه همین ارقام، سقف ماهانه ۱۸۰ هزار تومانی هر شهروند، خرید حدود ۱۰۶ قرص لواش، ۲۸ قرص بربری یا ۲۶ قرص سنگک یارانهای را ممکن میکند؛ رقمهایی که مصرف روزانه یک نفر را پوشش میدهد و پاسخی به نگرانی خانوارها است. برای خانوار چهارنفره نیز این سقف بهصورت تجمیعی اعمال و نزدیک به چهار برابر میشود.
پرسشهای پیش روی اجرا
با این حال، مسیر اجرا بدون پرسش نیست. دقت سامانه در بازشناسی الگوی واقعی خانوارها، از پذیرایی مهمانان تا خرید گروهی در ایام خاص، و سازوکار شفاف برای اعتراض و اصلاح الگو، دو حلقهای است که روزهای اجرا آن را محک میکند. اطلاعرسانی درباره مانده سهمیه هر خانوار میتواند از سوءتفاهم و پرداخت ناخواسته نرخ تجاری جلوگیری کند.
نقطه دوم، بازار عرضه است. الزام سوپرمارکتها به تأمین نان از واحدهای آزادپز مرز میان نان یارانهای و تجاری را روشن میکند؛ اما پایداری نظارت، پیوستگی عرضه در ساعات اوج مصرف و حفظ کیفیت نان، عامل تعیینکننده در پذیرش عمومی طرح است. اجرای آزمایشی در استان مرکزی و تعمیم آن به سایر استانها نشان میدهد سیاستگذار به اصلاح تدریجی و ارزیابیمحور است.
موفقیت سهمیهسازی نان در زنجان به سه حلقه گره خورده است: دقت الگوی مصرف در شناخت خانوارهای واقعی، شفافیت اطلاعرسانی به شهروندان و نظارت مستمر بر زنجیره عرضه. اگر این سه حلقه کامل شود، یارانه نان به جای بازار غیررسمی به سفره خانوارها برمیگردد و مشتری واقعی نان را راحتتر و سریعتر تهیه میکند؛ در غیر این صورت، هزینه اصلاح الگو بر دوش مصرفکننده عادی مینشیند.
انتهای پیام




