آتشزدن بقایای مزارع؛ تهدیدی برای خاک، محیطزیست، کشاورزی و سلامت مردم است که نیازمند فرهنگسازی و برخورد با متخلفان است.
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی «عصرهمدان»، سوزاندن بقایای محصولات کشاورزی پس از برداشت، علاوه بر افزایش خطر وقوع آتشسوزیهای گسترده، موجب از بین رفتن حاصلخیزی خاک، نابودی موجودات مفید، آلودگی هوا و تهدید سلامت شهروندان میشود.
کارشناسان بخش کشاورزی از بهرهبرداران خواستهاند با پرهیز از این اقدام از روشهای اصولی مدیریت بقایای گیاهی استفاده کنند چون آتشزدن بقایای محصولات کشاورزی در این فصل ضربات جبران ناپذیری به بخش کشاورزی و اراضی منابع طبیعی وارد میکند.
شهرستان نهاوند حدود ۹۰ هزار هکتار مرتع و ۷۵ هزار هکتار اراضی کشاورزی آبی و دیم دارد که با توجه با این حجم از اراضی نیاز است نسبت به جلوگیری از آتشسوزی مراتع و مزارع اقدام شود.
هشدار قاطع جهاد کشاورزی نهاوند درباره آتشزدن بقایای محصولات
توکل آبشناس مدیر جهاد کشاورزی شهرستان نهاوند با هشدار نسبت به آتشزدن بقایای محصولات کشاورزی پس از برداشت، اعلام کرد: این اقدام طبق قوانین کشور جرم بوده و علیه متخلفان اعلام جرم و پرونده قضایی تشکیل خواهد شد.
وی با تأکید بر ممنوعیت قانونی سوزاندن بقایای محصولات کشاورزی، از کشاورزان خواست از آتشزدن کاه و کلش پس از برداشت محصول خودداری کنند و گفت: این اقدام علاوه بر آسیبهای جدی به محیطزیست و منابع طبیعی، سلامت شهروندان را نیز تهدید میکند.
آبشناس افزود: بر اساس ماده ۶۸۸ قانون مجازات اسلامی و ماده ۲۰ قانون هوای پاک، هرگونه آتشزدن بقایای گیاهی، پسماندهای کشاورزی و کاه و کلش در اراضی زراعی، باغی و مرتعی ممنوع بوده و جرم محسوب میشود و با متخلفان برخورد قانونی صورت خواهد گرفت.
وی تصریح کرد: علیه افرادی که اقدام به سوزاندن بقایای محصولات کشاورزی کنند، اعلام جرم خواهد شد و پس از تشکیل پرونده، برای رسیدگی به مراجع قضایی معرفی میشوند.
مدیر جهاد کشاورزی نهاوند با اشاره به پیامدهای این تخلف اظهار داشت: متخلفان علاوه بر پیگرد کیفری و احتمال محکومیت قضایی با جریمههای سنگین و همچنین محرومیت از برخی حمایتها، تسهیلات و یارانههای دولتی نیز روبهرو خواهند شد.
وی از شهروندان و کشاورزان خواست در صورت مشاهده هرگونه آتشسوزی بقایای گیاهی، موضوع را از طریق سامانه ۱۲۵ آتشنشانی اطلاع دهند تا از گسترش حریق و خسارت به اراضی کشاورزی، منابع طبیعی و محیطزیست جلوگیری شود.
آبشناس در پایان تأکید کرد: حفظ خاک، منابع طبیعی و محیطزیست مسئولیتی همگانی است و کشاورزان با پرهیز از آتشزدن بقایای گیاهی، نقش مهمی در حفظ حاصلخیزی زمینهای کشاورزی و سلامت نسلهای آینده ایفا خواهند کرد.
راه اندازی ۶ خانه اطفای حریق در مناطق بحرانی نهاوند
احمد سلگی رئیس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری شهرستان نهاوند گفت: با شناسایی کانونهای بحرانی آتشسوزی، تعداد خانههای اطفای حریق شهرستان از یک مرکز در سال گذشته به ۶ مرکز در سال جاری افزایش مییابد تا سرعت مهار حریق در عرصههای طبیعی به شکل چشمگیری ارتقا یابد.
وی اظهار کرد: ششمین خانه اطفای حریق شهرستان در روستای فاماسب از توابع بخش مرکزی با هدف کمک به مهار آتشسوزیهای احتمالی و جلوگیری از گسترش خسارتها تا پیش از رسیدن نیروهای امدادی و آتشنشانی افتتاح شد.
وی افزود: سال گذشته تنها یک خانه اطفای حریق در شهرستان فعال بود، اما امسال با بررسی آمار حریقهای ۱۰ سال گذشته و شناسایی نقاط بحرانی، تعداد این مراکز به ۶ خانه اطفای حریق افزایش یافته است.
سلگی با اشاره به وسعت عرصههای طبیعی نهاوند گفت: شهرستان نهاوند بیشترین سطح مراتع استان همدان را در اختیار دارد و به همین دلیل نیازمند توجه ویژه، تجهیزات بهروز و افزایش امکانات حفاظتی است.
رئیس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری نهاوند تصریح کرد: هدف اصلی از ایجاد این خانهها افزایش سرعت عمل در مهار آتشسوزیها است و تجهیزات لازم در مناطق حساس مستقر شده تا در صورت وقوع حریق، همیاران طبیعت و نیروهای محلی که آموزشهای لازم را دیدهاند، پیش از رسیدن نیروهای یگان حفاظت و آتشنشانی بتوانند عملیات اولیه اطفای حریق را آغاز کنند.
وی همچنین از اجرای طرح ایجاد «آتشبُر» در عرصههای ملی خبر داد و گفت: احداث آتشبر یکی از مؤثرترین روشهای پیشگیری و کنترل آتشسوزی در اراضی ملی است و از سرایت آتش به سایر بخشها جلوگیری میکند.
سلگی خاطرنشان کرد: علاوه بر پارک جنگلی سراب گاماسیاب، عملیات احداث آتشبر در پارکهای جنگلی سراب گیان، سراب فارسبان و همچنین عرصههای جنگلی محدوده طرح صیانت از جمله وزمستان و سیاهدره خزل نیز اجرا خواهد شد تا ضریب ایمنی این مناطق در برابر آتشسوزی افزایش یابد.
جارسوزی؛ تهدیدی برای خاک، حیاتوحش و اراضی ملی
علی دهپهلوان کارشناس کشاورزی و منابع طبیعی، با هشدار نسبت به افزایش آتش زدن بقایای محصولات کشاورزی همزمان با فصل برداشت، گفت: جارسوزی علاوه بر نابودی حاصلخیزی خاک و از بین بردن موجودات زنده، یکی از مهمترین عوامل گسترش آتشسوزی در اراضی ملی و منابع طبیعی است.
وی با اشاره به اینکه در روزهای برداشت محصولات کشاورزی، متأسفانه موارد جارسوزی نیز افزایش مییابد، اظهار کرد: آتش زدن کاه و کلش پس از برداشت، خسارتهای جبرانناپذیری به محیطزیست، اراضی کشاورزی و منابع طبیعی وارد میکند و باید از این اقدام نادرست به طور جدی پرهیز شود.
وی افزود: با وقوع جارسوزی، شمار زیادی از جانوران، پرندگان، خزندگان و سایر موجودات زندهای که در مزارع زندگی میکنند در آتش از بین میروند و همچنین مراتع و بقایای گیاهی که میتواند به عنوان خوراک دام مورد استفاده قرار گیرد، نابود شده و خسارت مضاعفی به دامداران و عشایر وارد میشود.
این کارشناس کشاورزی و منابع طبیعی ادامه داد: مهمترین آسیب جارسوزی، تخریب بافت خاک و نابودی میکروارگانیسمهای مفید آن است و این موجودات نقش اساسی در تجزیه مواد آلی، افزایش حاصلخیزی خاک و تأمین عناصر غذایی مورد نیاز گیاهان دارند و از بین رفتن آنها موجب کاهش کیفیت خاک و افت عملکرد محصولات در سالهای آینده خواهد شد.
دهپهلوان تأکید کرد: تکرار این اقدام، توان تولیدی زمینهای کشاورزی را کاهش میدهد و در بلندمدت موجب افت بهرهوری مزارع و افزایش هزینههای تولید برای کشاورزان خواهد شد.
وی با اشاره به خطر سرایت آتش به منابع طبیعی گفت: در بسیاری از مناطق، زمینهای کشاورزی در مجاورت اراضی ملی قرار دارند و یکی از مهمترین عوامل وقوع آتشسوزی در مراتع و جنگلها، آتش زدن بقایای محصولات کشاورزی است که در صورت وزش باد، به سرعت به اراضی ملی گسترش پیدا میکند.
دهپهلوان از کشاورزان خواست به جای سوزاندن بقایای گیاهی از روشهای اصولی مدیریت بقایا مانند برگرداندن آنها به خاک یا استفاده به عنوان خوراک دام و تولید کود آلی بهره بگیرند تا ضمن حفظ حاصلخیزی خاک، از وقوع آتشسوزی و خسارت به منابع طبیعی نیز جلوگیری شود.
هشدار منابع طبیعی و برخورد قضایی در انتظار متخلفان
احمد سلگی رئیس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری شهرستان نهاوند با تأکید بر ممنوعیت آتش زدن کاه و کلش مزارع، گفت: این اقدام علاوه بر تهدید جدی جنگلها و مراتع، طبق قوانین کشور جرم محسوب میشود و با متخلفان برخورد قانونی خواهد شد.
وی با اشاره به آغاز فصل برداشت محصولات کشاورزی اظهار کرد: افزایش دمای هوا، خشکی پوشش گیاهی و وزش باد، احتمال سرایت آتش از مزارع به عرصههای ملی را به شدت افزایش داده و کوچکترین بیاحتیاطی میتواند خسارتهای جبرانناپذیری به منابع طبیعی وارد کند.
مدیر منابع طبیعی نهاوند افزود: آتش زدن بقایای گیاهی و کاه و کلش نه تنها موجب نابودی پوشش گیاهی، جانوران و میکروارگانیسمهای مفید خاک میشود، بلکه آلودگی شدید هوا و محیط زیست را نیز به دنبال دارد و حاصلخیزی خاک را کاهش میدهد.
سلگی با تأکید بر ضرورت رعایت اصول علمی در مدیریت بقایای محصولات کشاورزی گفت: دستکم ۳۰ درصد بقایای محصول باید در زمین باقی بماند؛ زیرا این بقایا موجب حفظ رطوبت خاک، کاهش فرسایش، افزایش مواد آلی و بهبود حاصلخیزی زمین برای کشتهای بعدی میشود.
رئیس اداره منابع طبیعی نهاوند با اشاره به قوانین موجود تصریح کرد: بر اساس ماده ۴۵ قانون حفاظت و بهرهبرداری از جنگلها و مراتع، آتش زدن نباتات در مزارع و باغات واقع در داخل یا مجاور اراضی ملی بدون اجازه و نظارت مأموران منابع طبیعی ممنوع است و در صورت سرایت آتش به اراضی ملی، مرتکبان به مجازات حبس محکوم خواهند شد.
وی ادامه داد: همچنین مطابق ماده ۳۹ آییننامه اجرایی قانون مدیریت پسماند و ماده ۲۰ قانون هوای پاک، سوزاندن بقایای گیاهی پس از برداشت محصول ممنوع بوده و متخلفان علاوه بر جبران خسارت، به جزای نقدی نیز محکوم میشوند.
سلگی با اشاره به خسارتهای سال گذشته اظهار داشت: در سال گذشته هشت فقره آتشسوزی در اراضی ملی شهرستان نهاوند رخ داد که در مجموع ۵۴ هکتار از مراتع دچار حریق و تخریب شد و در این خصوص برای دو نفر از متخلفانی که شناسایی شدند نیز پرونده قضایی تشکیل و منجر به صدور رأی شد.
رئیس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری نهاوند در پایان از کشاورزان، روستاییان و مردم خواست در صورت مشاهده هرگونه دود یا آتشسوزی، موضوع را در سریعترین زمان ممکن به اداره منابع طبیعی یا دستگاههای امدادی اطلاع دهند تا از گسترش حریق و وارد آمدن خسارت به منابع طبیعی و محیط زیست جلوگیری شود.
انتهای پیام
