کانال تلگرامی ترجمان نوشت:
کریستن فرنچ، ناتیلوس — بخشیدن فضیلتی بنیادین است، اما تناقضی در دل خود دارد. فراموش‌کردن رنج‌های گذشته ممکن است فاجعه‌بار باشد، چون ما را در برابر تکرار خطاها و آسیب‌ها آسیب‌پذیر می‌کند؛ چه از سوی عاملان اولیه و چه از جانب کسانی مانند آن‌ها. رهاکردن کینه می‌تواند ما را از رنجش، خشم و نفرت برهاند و به آرامش برساند. از سوی دیگر، خاطرات آسیب‌ها ممکن است تا پایان عمر با ما بمانند و به تکرار خشونت یا تداوم جنگ بینجامند.
فلیپه دِ بریگارد، استاد دانشگاه دوک و پژوهشگر حافظه و علوم شناختی، از اوایل دهۀ ۲۰۰۰ رابطۀ میان حافظه و بخشیدن را مطالعه کرده است. او در مصاحبه با ناتیلوس می‌گوید: «فراموش‌کردن اصطلاحی پیچیده و مبهم است. دقیقاً روشن نیست که مردم از این واژه چه منظوری دارند. پروژهٔ پژوهشی من دربارهٔ حافظه و بخشیدن مبتنی بر این واقعیت است که هر بار یک رویداد را به یاد می‌آوریم، این خطر وجود دارد که خودِ خاطره را تغییر دهیم».
بریگارد می‌گوید بخش عمدهٔ پژوهش‌ها دربارهٔ این فرایند، بر پیامدهای منفی آن تمرکز دارند. اما «من می‌خواستم بدانم آیا تعامل میان حافظه و تخیل پیامدهای مثبتی هم دارد؟ یکی از پیامدهای مثبتی که بررسی کرده‌ایم، چیزی است که «بازارزیابی عاطفی» نامیده می‌شود. گاهی خاطرات بسیار منفی‌ای داریم و یکی از این خاطرات دوباره فعال می‌شود. در چنین شرایطی، ممکن است در ذهن خود کاری انجام دهیم تا احساسی را که با آن خاطره پیوند خورده تغییر دهیم؛ به‌گونه‌ای که آن خاطره دیگر به اندازهٔ قبل آزارمان ندهد».
بریگارد راهبرد خاصی از بازارزیابی عاطفی را مطالعه می‌کند، چیزی که آن را «تفکر خلاف‌واقعِ رو به پایین» می‌نامد. تفکر خلاف‌واقع یعنی تصور کنیم رویدادهای گذشته می‌توانستند به شکل دیگری اتفاق بیفتند. بریگارد می‌گوید: «در این روش، از افراد می‌خواهیم به این فکر کنند که یک اتفاق بد چطور می‌توانست حتی بدتر از آنچه واقعاً رخ داده، تمام شود. این کار به آن‌ها احساس آسودگی می‌دهد».
از همین‌جا به موضوع بخشیدن می‌رسیم. بریگارد می‌گوید: « «شروع کردم به این فکر که چه فرایندهای شناختی دیگری ممکن است از راهبردهای بازارزیابی عاطفی استفاده کنند. به نظرم رسید که بخشیدن یکی از آن‌هاست. وقتی می‌بخشید، به این معنا نیست که رویدادی را فراموش کرده‌اید؛ بلکه وقتی دوباره به آن رویداد فکر می‌کنید، دیگر واکنش‌های عاطفی منفیِ گذشته را تجربه نمی‌کنید. لازم نیست محتوای خاطره را فراموش کنید؛ کافی است تأثیری را که یادآوری آن بر شما می‌گذارد، تغییر دهید».
بخشیدن فرایندی بسیار مطلوب و ارزشمند است، چون به شما کمک می‌کند با گذشتۀ خود زندگی کنید، بی‌آنکه آن گذشته به همان اندازه آزارتان دهد. بااین‌حال، تمایل به بخشیدن نیز اهمیت بسیار زیادی دارد و همه حاضر نیستند ببخشند. اگر مقصر عذرخواهی کند، احتمال اینکه او را ببخشید افزایش می‌یابد؛ عوامل دیگری نیز می‌توانند احتمال بخشیدن را بیشتر کند: همدلی با او یا توجه به پیامدهای مثبتی که ممکن است آن اتفاق ناخوشایند در زندگی‌تان داشته باشد نیز می‌تواند به بخشیدن کمک کند.
بااین‌حال، بخشیدنِ بیش از اندازه هم بد است، چون شما را آسیب‌پذیر می‌کند. مثلاً پژوهش‌ها نشان می‌دهد اگر در محیط شرکت‌ها و کسب‌وکارها بیش از اندازه اهل بخشیدن باشید، ممکن است این ویژگی به زیانتان تمام شود. اما سخت‌گیری بیش از حد و نبخشیدن دیگران هم پیامدهای منفی خود را دارد. معمولاً تمایلی نداریم با کسی کار کنیم که تحت هیچ شرایطی حاضر به بخشیدن نیست. بنابراین، به نظر می‌رسد بهترین رویکرد این است که میان بخشیدن و نبخشیدن تعادلی برقرار کنیم.
آنچه خواندید برگرفته از مطلب «Why Forgive and Forget Is Bad Advice» نوشتۀ کریستن فرنچ است که در تاریخ ۷ اکتبر ۲۰۲۶ در ناتیلوس منتشر شده است.
انتهای پیام
