لیلا کهلانی در سایت اصفهان زیبا نوشت: آلودگی هوا یکی از مهمترین چالشهای سلامت در زندگی شهری است. در روزهایی که غلظت آلایندهها افزایش پیدا میکند، سلامت انسان در معرض خطر قرار میگیرد، بهخصوص کودکان، سالمندان، زنان باردار و افراد مبتلا به بیماریهای قلبی و تنفسی آسیب بیشتری میبینند.
با این اوصاف، کاهش فعالیت بدنی در فضای باز، استفاده از ماسک مناسب در شرایط ضروری و توجه به اطلاعیههای رسمی کیفیت هوا اهمیت زیادی دارد. تغذیه مناسب نیز میتواند نقش موثری در کاهش عوارض ناشی از آلودگی هوا داشته باشد. با اینحال باید به خاطر داشت که هیچ ماده غذایی نمیتواند بهتنهایی اثرات آلودگی هوا را خنثی کند، اما انتخاب الگوی غذایی مناسب به تأمین مواد مغذی مورد نیاز بدن و حمایت از عملکرد طبیعی سیستم ایمنی کمک میکند.
دکتر امیرحسین رمضانی احمدی، متخصص تغذیه و رژیمدرمانی و عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان به این مواد غذایی اشاره کرده است.
مرکبات و میوههای سرشار از ویتامین C
میوهها از مهمترین منابع غذایی برای تأمین آنتیاکسیدانها و ویتامینهای مورد نیاز بدن هستند. ویتامین C یکی از آنتیاکسیدانهای مهم به شمار میرود که در عملکرد طبیعی سیستم ایمنی و محافظت از سلولها نقش دارد.
پرتقال، نارنگی، لیموشیرین، کیوی و توتفرنگی از منابع مناسب این ویتامین هستند. مصرف روزانه این میوهها میتواند به تأمین نیاز بدن به ویتامین C کمک کند.
بهطور کلی بهتر است میوهها به صورت کامل و تازه آن در سبد غذایی ما وجود داشته باشد تا در تامین فیبر مورد نیاز روزانه نیز کمک کند و همچنین تا حد ممکن مصرف آبمیوههای صنعتی و شیرین شده محدود شود. علاوه بر میوهها، بعضی از سبزیجات مانند فلفل دلمهای رنگی، کلمبروکلی و گوجهفرنگی نیز محتوای مناسبی از ویتامین C داشته و میتواند به ما در تامین کافی این ماده غذایی ارزشمند کمک کند.
سبزیهای برگ سبز و رنگی
اسفناج، کاهو، کلمبروکلی، فلفلدلمهای، هویج و گوجهفرنگی ترکیبات ضدالتهابی و مواد مغذی ارزشمندی دارند.
سبزیهای برگ سبز مانند اسفناج، منابع مناسبی از ویتامینها و مواد معدنی هستند. هویج و گوجهفرنگی نیز ترکیباتی مانند بتاکاروتن و لیکوپن دارند که خاصیت آنتیاکسیدانی دارند.
مصرف سبزیهای متنوع در وعدههای غذایی به تأمین فیبر و ترکیبات مفید گیاهی کمک میکند. بهتر است در طول روز از سبزیهایی با رنگهای مختلف(بهویژه سبزیجاتی که به رنگ قرمز، نارنجی و زرد هستند) استفاده کنیم تا بدن مواد مغذی متنوعی دریافت کند.
ماهی و منابع غذایی امگا۳
اسیدهای چرب امگا۳ از جمله ترکیباتی هستند که در تنظیم پاسخهای التهابی بدن نقش دارند.
دریافت متعادل این چربیها میتواند به حفظ سلامت قلب و عروق کمک کند.
ماهیهای چرب مانند سالمون، ساردین و قزلآلا از منابع مناسب امگا۳ هستند.
گردو، تخم کتان و دانه چیا نیز مقداری از این اسیدهای چرب را در اختیار بدن قرار میدهند. گنجاندن ماهی در برنامه غذایی هفتگی و استفاده متعادل از مغزها و دانههای روغنی میتواند کیفیت رژیم غذایی را بهبود ببخشد.
مغزها
بادام، گردو، فندق، پسته و تخمه آفتابگردان حاوی
ویتامین E، چربیهای مفید و ترکیبات آنتیاکسیدانی هستند.
ویتامین Eدر محافظت از غشای سلولها در برابر آسیب
اکسیداتیو نقش دارد. به همین دلیل، مصرف منابع غذایی این ویتامین در کنار سایر مواد مغذی اهمیت دارد.
مصرف مقدار متعادلی از مغزهای خام و بدون نمک به صورت روزانه میتواند بخشی از نیاز بدن به این مواد مغذی را تأمین کند. البته به دلیل کالری بالای مغزها، نباید در مصرف آنها زیادهروی کنیم.
حبوبات و غلات کامل
عدس، لوبیا، نخود و سایر حبوبات منابع مناسبی از
فیبر، پروتئین گیاهی و مواد معدنی هستند. این مواد غذایی به حفظ سلامت دستگاه گوارش و تأمین نیازهای تغذیهای بدن کمک میکنند.
نان سبوسدار، جودوسر و برنج قهوهای نیز از غلات کامل به شمار میروند.
این گروه غذایی علاوه بر فیبر، ویتامینهای گروه B و مواد معدنی مختلفی در اختیار بدن قرار میدهد.
مصرف حبوبات و غلات کامل در کنار سبزیها و منابع پروتئینی میتواند به ایجاد یک الگوی غذایی متعادل کمک کند.
تأمین کافی آب و مایعات
تأمین آب مورد نیاز بدن در تمام روزهای سال اهمیت دارد و در روزهای آلوده نیز نباید از آن غافل شویم.
آب به حفظ عملکرد طبیعی سلولها، تنظیم دمای بدن و فعالیت مناسب دستگاههای مختلف کمک میکند.
کمآبی ممکن است باعث خستگی، سردرد و کاهش تمرکز شود.
بهتر است در طول روز بهصورت منظم آب بنوشیم و منتظر احساس تشنگی نمانیم. سوپهای خانگی، آشهای کمنمک و میوههای آبدار نیز میتوانند بخشی از مایعات مورد نیاز بدن را تأمین کنند.
لبنیات
شیر، ماست و سایر لبنیات منابع مناسبی از پروتئین، کلسیم و برخی ویتامینها هستند و میتوانند در برنامه غذایی روزانه جای بگیرند. البته برخلاف تصور رایج، شواهد علمی معتبری وجود ندارد که نشان دهد مصرف شیر و لبنیات میتواند آلایندههای واردشده به بدن را خنثی کند یا ذرات آلاینده را از ریهها خارج سازد. بنابراین، بهتر است لبنیات را به دلیل ارزش تغذیهای آنها مصرف کنیم، نه با این تصور که نقش داروی ضدآلودگی دارند.
همچنین باید توجه داشت که لبنیات تخمیر شده، مانند ماست، دوغ و کفیر از طریق تامین باکتریهای مفید به نام پروبیوتیکها میتوانند نقش مهمی در تقویت سیستم ایمنی داشته باشند.
غذاهای خانگی
در روزهایی که آلودگی هوا افزایش پیدا میکند، بهتر است بیش از گذشته به کیفیت غذاهای مصرفی و همچنین نحوه آمادهسازی غذا توجه کنیم. غذاهای سرخشده، فستفودها، خوراکیهای بسیار شور و محصولات فرآوریشده معمولاً مقدار زیادی نمک، چربی نامناسب یا ترکیبات افزودنی دارند. مصرف مداوم این مواد غذایی میتواند کیفیت رژیم غذایی را کاهش دهد و در درازمدت به سلامت قلب و عروق آسیب برساند. بهتر است به جای این خوراکیها، غذاهای خانگی، سبزیهای تازه، حبوبات، غلات کامل و منابع پروتئینی سالم را در برنامه غذایی قرار دهیم.
انتهای پیام




