مصطفی نجفی، تحلیلگر مسائل بینالملل با بیان اینکه اعلام تصمیم محاصرهی دریایی ایران به معنای ورود به مرحلهای نیمهجنگی است، گفت: از منظر امنیتی، این سناریو بهسرعت میتواند به یک درگیری فرسایشی دریایی تبدیل شود.
آقای نجفی در گفتوگویی با انصاف نیوز دربارهی ادعای ترامپ مبنی بر محاصرهی دریایی ایران گفت: دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا بلافاصله پس از بنبست در مذاکرات اسلامآباد، سیاست جدید جنگی آمریکا در قبال ایران یعنی طریق محاصره دریایی را با بستن تنگه هرمز اعلام کرد.
او ادامه داد: این تصمیم نتیجه دو تلاش شکست خورده آمریکا در ۵۰ روز اخیر بوده است؛ نخست تلاش برای باز کردن تنگه هرمز از طریق جنگ که خودش باعث آن بود و دوم تلاش برای باز کردن آن از طریق مذاکره در اسلامآباد که منجر به نتیجه نشد.
نجفی با بیان اینکه اعلام چنین تصمیمی به معنای ورود به مرحلهای نیمهجنگی و نه لزوما جنگ تمامعیار است؛ گفت: مرحلهای که نه آتشبس محسوب میشود و نه جنگ گسترده، بلکه چیزی میان این دو با پیامدهایی گسترده و غیرقابل پیشبینی.
این تحلیلگر مسائل بینالملل این دیدگاه خود را اینطور توضیح داد: در نگاه اول، این تصمیم را میتوان تلاش برای بازتعریف قواعد بازی در تنگه هرمز دانست. آمریکا پس از ناکامی در دو مسیر قبلی—یکی مسیر نظامی مستقیم و دیگری مسیر دیپلماتیک در اسلامآباد—اکنون به سراغ ابزار فشار سوم و مکملی رفته است.
او این راهبرد را دارای چهار هدف کلیدی دانست و گفت: نخست، قطع یا به حداقل رساندن صادرات انرژی ایران؛ دوم، جلوگیری از تثبیت یک رویه جدید توسط ایران در اخذ عوارض در تنگه؛ سوم، اعمال فشار بر مصرفکنندگان بزرگی مانند چین که به نفت ایران وابستهاند و چهارم، ایجاد یک سابقه حقوقی-امنیتی برای حضور فعالتر آمریکا در مدیریت این گذرگاه حیاتی.
نجفی در ادامه اینطور نتیجه گرفت که به نظر می رسد ترامپ پس از بررسی طرحهایی مانند اشغال خارک، اشغال جزایر سهگانه و نابودی زیرساختهای اقتصادی ایران برای وادار کردن ایران به باز کردن تنگه هرمز اکنون با طرح محاصره دریایی ایران و بستن تنگه هرمز به دنبال این است که اهرم فشار تنگه هرمز را علیه خود ایران بکار گیرد و تهران را وادار به بازگشایی آن کند.
او دربارهی اثرات دیگر چنین تصمیمی گفت: از سوی دیگر، واشنگتن با اجرای این طرح به دنبال این است که کشورهای دیگر به ویژه چین، اروپا و سایر کشورها را با خود همراه سازد؛ به ویژه اگر موفق شود یکی از پیچهای تنگه را دست داشته باشد!
به گفتهی این تحلیلگر مسئله اصلی، نه در اهداف، بلکه در دشوارهای تحقق آنهاست. محاصره دریایی در چنین مقیاسی، بهویژه در یکی از شلوغترین و حساسترین گلوگاههای انرژی جهان، نیازمند حضور مستمر، هزینههای سنگین و تحمل ریسکهای بالا است.
او ادامه داد: هرگونه اختلال جدی در جریان انرژی از این مسیر، به تدریج قیمت نفت را در بازارهای جهانی افزایش داده و اقتصادهایی مانند کشورهای عربی حوزه خلیج فارس، چین، ژاپن، کره جنوبی و حتی اقتصادهای غربی را تحت فشار شدیدی قرار میدهد.
نجفی با بیان اینکه از منظر امنیتی، این سناریو بهسرعت میتواند به یک درگیری فرسایشی دریایی تبدیل شود، گفت: برخوردهای مداوم، توقیف و حمله به کشتیها یا حتی درگیری میان ایران و همسایگان جنوبی، بهمرور سطح تنش را بالا میبرد و احتمال بازگشت به یک جنگ گستردهتر را افزایش میدهد. در چنین شرایطی، تنگه هرمز نهتنها یک مسیر اقتصادی، بلکه به یک نقطه اشتعال دائمی تبدیل خواهد شد.
این تحلیلگر مسائل بینالملل در پاسخ به سوالی دربارهی واکنش احتمالی ایران گفت: گزینههای ایران نیز کمهزینه و محدود نیستند. پاسخهایی مانند حملات محدود یا پرشدت دریایی، ایجاد اختلال در مسیرهای جایگزین مانند تنگه بابالمندب، یا هدف قرار دادن زیرساختهای نفتی دور زدن تنگه در منطقه، همگی میتوانند دامنه بحران را از یک نقطه جغرافیایی به کل منطقه خاورمیانه گسترش دهند. این یعنی بحران از کنترل یک تنگه به بیثباتی در کل زنجیره تأمین انرژی جهانی تبدیل میشود.
او گفت: شاید مهمترین ضعف این راهبرد، تضاد درونی آن باشد: آمریکا تلاش میکند با افزایش فشار بر ایران کنترل بیشتری به دست آورد و تنگه را باز کند اما همین فشار میتواند شرایطی ایجاد کند که کنترل از دست همه بازیگران خارج شود.
به باور این تحلیلگر در نهایت راهبرد محاصره دریایی آمریکا احتمالا جایگزین یا مکمل جنگ تمام عیار قبلی میشود. او گفت: این مسیر میتواند هم بهعنوان مقدمهای برای تشدید تنش و حرکت بهسوی یک جنگ گستردهتر عمل کند و هم بهصورت مستقل، در سطحی پایینتر از جنگ تمامعیار، بهعنوان یک نبرد فرسایشی و کنترلشده ادامه یابد.
انتهای پیام
امروز سنتکام بیانیه ش رو داد و فقط جلوی کشتی های ایران رو میگیره. عجیب بود در طول جنگ این کار رو نکرد، شاید به خاطر قیمت نفت.
به هر حال میگه من هم در عواید هرمز شریکم، میگین تو چیکاره ای، میگه من بزرگترین نیروی دریایی جهان که میتونه محاصره ش کنه. نمیشه فقط یک طرف برنده خارج شه که، برنده برنده یا بازنده بازنده
در ضمن اون بحث مینها هم خیلی مهمه، میخواد جهان رو همراه کنه.
ایرانیها مین ریختن و نمیدونن مینها کجاست!!