دسته اندیشه

خطاهای نخست‌وزیر

کانال تلگرامی مجله سیاست‌نامه متنی از سمیرا دردشتی را منتشر کرده است که بخشی از آن را در ادامه می‌خوانید. «مجموع عمر نخست‌وزیری «محمد مصدق» بیش از دو سال و چند ماه نشد و اکنون هفتاد سال از آخرین روز…

در باب استبداد صوفیانه و نکات دیگر

سیدعلی کاشفی‌خوانساری، نویسنده و پژوهش‌گر تاریخ ادبیات در واکنش به مجادلات اخیر میان برخی اندیشه‌ورزان ایرانی که پس از نقد موسی غنی‌نژاد به مرحوم علی شریعتی و واکنش عبدالکریم سروش به آن آغاز شد، یادداشتی در اختیار انصاف نیوز قرارداده…

مغالطه‌های مقاله قوچانی درباره‌ی اندیشه و زندگی عبدالکریم سروش

خبرگزاری خبرآنلاین نوشت: بهروز ملکی، اقتصاددان، در مجله تجارت فردا شماره ۶۴۳ به بررسی و نقد روش‌شناختی و محتوایی مقاله محمد قوچانی درباره عبدالکریم سروش تحت عنوان لیبرالیسم نقابدار می‌پردازد. بهروز ملکی تأکید می‌کند که نقد منصفانه اندیشه نیازمند بازسازی…

صالحی: «پیامبر از مسیر صلح حدیبیه به فتح مکه رسید»

رئیس بنیاد ایران‌شناسی و وزیر اسبق امور خارجه گفت: پیامبر ما نه عصای موسی داشت که دریا را بشکافد و نه نفس مسیحایی داشت که مرده را زنده کند. معجزه رسول خدا(ص) قرآن کریم بود؛ یعنی بر اساس «أفَلا یَتَفَکَّرُونَ»،…

چطور بازار آزاد نژادپرستی و بیگانه‌هراسی را در آغوش کشید؟

کوئین اسلوبودیان [Quinn Slobodian] استاد تاریخ بین‌الملل در دانشگاه بوستون و تاریخ‌نگار کاناداییِ متخصص در تاریخ معاصر آلمان و تاریخ بین‌الملل است که در تاریخ ۱۸ آوریل ۲۰۲۵ مطلبی با عنوان «Free Markets and Fixed Natures» در سایت بوستون ریویو…

شش مانع ذهنی تفکر نقادانه

محمدرضا سلیمی، روانشناس و نویسنده‌ی حوزه تفکر انتقادی در کانال تلگرامی خود نوشت: برای اینکه بتوانیم موانع تفکر نقادانه را بهتر شناسایی و تحلیل کنیم، می‌توانیم آنها را در سه حوزه‌ی کلی دسته‌بندی کنیم: ۱. موانع ذهنی۲. موانع زبانی۳. موانع…

مغز چگونه جهان شلوغ و پر از اطلاعات را برای ما قابل‌فهم می‌کند؟

کانال تلگرامی «مدرسه علوم انسانی» منتشر کرد: هر لحظه بدن ما زیر هجوم سیلی عظیمی از اطلاعات قرار دارد؛ فوتون‌ها به شبکیه چشم برخورد می‌کنند، امواج صوتی به گوش می‌رسند، مولکول‌های بو گیرنده‌های بینی را فعال می‌کنند و پوست دائماً…

نقد طباطبایی بر اساس روایت قوچانی

مرتضی زارعی، مدرس دانشگاه در یادداشتی با عنوان «نقد طباطبایی بر اساس روایت قوچانی» که در اختیار انصاف نیوز قرار داده، نوشت: آقای محمد قوچانی در کتابچه ضمیمه مجله آگاهی نو (شماره بهار ۱۴۰۵) اندیشه سیاسی سید جواد طباطبایی را…

سنت، مدرنیته و حیرانی ایرانی | درنگی در اندیشه داریوش شایگان

بررسی اندیشه داریوش شایگان از آن‌رو اهمیت دارد که آثار او یکی از جدی‌ترین تلاش‌های فکری معاصر برای فهم نسبت ایران با سنت، تجدد، هویت فرهنگی و جهانِ متکثر امروز به‌شمار می‌آید. شایگان، چه در نقد بحران آگاهی در جوامع…

نفرت از خطا، نه خطاکار

مصطفی ملکیان، فیلسوف اخلاق، در کانال تلگرامی خود نوشت: یکی از نکات مهم در اخلاق، تفکیکِ خطا از خطاکار است.می‌توان از یک کار بد متنفر بود، با آن مبارزه کرد و حتی مانع ادامه‌اش شد؛ بدون اینکه از انسانی که…

نسخه پورسینا برای بحران‌های امروز ما

قاسم پورحسن، استاد فلسفه دانشگاه علامه طباطبایی گفت:‌ اندیشه ابن‌سینا پاسخی مهم به مسئله بحران غایت، بحران علم و غفلت از انسان در اختیار ما می‌گذارد؛ پاسخی که بر پیوند میان علم و فلسفه، علم و اخلاق، حقیقت و خیر…

در ستایش حسادت

مصطفی سلیمانی، دانش‌آموخته دکترای فلسفه، در پاسخ به این سوال «آیا حسادت فقط یک ضعف است، یا راهی برای شناخت خواسته‌های پنهان ما؟» در تلگرام خود نوشت: «حسادت یکی از صادق‌ترین احساسات انسان است؛ نه به این دلیل که احساس…

آخرین مسیحا | نوشته‌ی پیتر وسل زاپف

فردین نافعی اسکوئی، متنی از پیتر وسل زاپف را برای سایت صدانت ترجمه کرده است که متن آن را در ادامه می‌خوانید. درباره نویسنده: پیتر وِسِل زاپف (زادهٔ ۱۸۹۹ – درگذشتهٔ ۱۹۹۰) فیلسوف، نویسنده، هنرمند، حقوقدان و کوهنورد نروژی بود…

از صرفه‌جویی تا خساست شناختی

کاوه خسروانی، نویسنده، در تلگرام نوشت: ذهن انسان برای اندیشیدن منابع محدودی دارد. ما نمی‌توانیم درباره‌ی همه‌چیز با دقت و موشکافی فکر کنیم؛ بنابراین برای کاهش هزینه‌ی شناختی، اغلب به میان‌برهای ذهنی، عادت‌ها و قواعد ساده متوسل می‌شویم: به تجربه‌های…

چرا پیر می‌شویم؟ سایه تکامل و معمای عمر طولانی

کانال تلگرامی فلسفه علم نوشت: آیا تا به حال فکر کرده‌اید که چرا با وجود پیشرفت علم، هنوز پیری و بیماری‌های وابسته به سن گریبان‌گیر ماست؟ یک پژوهش تازه در نشریه معتبر Nature Reviews Genetics به این پرسش پاسخ می‌دهد.…

جنبش آهستگی

کانال تلگرامی «جامعه‌ای بهتر بسازیم» نوشت: ما در زمانه‌ای زندگی می‌کنیم که سرعت، تقریبا به یک ارزش تبدیل شده است؛ سریع‌تر بخوان، سریع‌تر پاسخ بده، سریع‌تر تصمیم بگیر و سریع‌تر سراغ چیز بعدی برو. اما پرسشی که کمتر پرسیده می‌شود…

کتاب‌‌های که باید چشید، بلعید و هضم کرد

محمد عینی‌زاده، در کانال تلگرامی خود نوشت: فرانسیس بیکن در مقالات می‌نویسد: برخی کتاب‌ها را فقط باید چشید، بعضی دیگر را باید بلعید، اما تعداد کمی از آن‌ها را باید جوید و کاملا هضم کرد. بوف کور اثر صادق هدایتاین…

۱۳ واقعیت درباره کافکا | مردی که رمان «مسخ» را نوشت

این واقعیت‌های کمتر شنیده‌شده، تصویری کامل‌تر از مردی ارائه می‌دهند که نام خانوادگی‌اش به یک صفت جهانی تبدیل شد: «کافکایی»؛ یعنی عجیب، کابوس‌وار، پیچیده و گریزناپذیر. به گزارش سایت فرادید، فرانتس کافکا از آن نویسندگانی است که نامش فراتر از…

نقدی بر نقدها به نظر آقای سروش محلاتی در باره انتقام

عامل ترور دو قاضی از «منافقین» بود؟

حجت الاسلام احمد حیدری در یادداشتی که در اختیار انصاف نیوز قرار داده است، نوشت: بعد از ترور رهبر شهید در ابتدای جنگ چهل روزه و بعد از انعقاد تفاهم‌نامه بین ایران و آمریکا، بحث انتقام مطرح شد که عکس…

عصر عَجَز در فلسفه علم

محسن قائم‌مقامی، متنی از دیوید استوو را برای مجله‌ی سیاست‌نامه منتشر کرده است که بخشی از آن را در ادامه می‌خوانید. «دانشمندان تقریباً همیشه نوشته‌های فلاسفه درباره علم را یا نامفهوم، یا سطحی، یا مضحک می‌یابند. اما فلسفه علم پوپر…