پاسخی به سقراط زمان | یادداشت محمد قوچانی در پاسخ به علی سرزعیم

محمد قوچانی در یادداشتی با عنوان «پاسخی به سقراط زمان» به یادداشت علی سرزعیم در نقد خود یادداشتی را برای انتشار در اختیار انصاف نیوز قرار داده است که در پی می‌آید:

آقای علی سرزعیم لطف کرده‌اند و مقاله‌ی “اسرار شاندل” در آگاهی نو ۱۹ را خوانده‌اند؛ اما آن را در حوزه خصوصی علی شریعتی خلاصه کرده‌اند و سپس با استفاده از فن مغالطه و قیاس بنده را در کنار حسین شریعتمداری قرار داده‌اند! هدف از این قیاس قبیح روشن است، همچون عبدالکریم سروش که مرا با مهدی نصیری قیاس کرده‌اند و قیاس البته در منطق اساساً دلیل نیست و از نوع برچسب زدن است. اما با فرض استدلالی بودن نوشته آقای علی سرزعیم متذکر می‌شوم:

یکم. هیچ انسانی از جمله و به‌خصوص روشنفکران از داوری در حوزه خصوصی و عمومی در امان نیستند، به‌خصوص اگر مدعی اخلاق و ارشاد باشند و به نام ایشان چند نسل را ارشاد کرده باشند. میان عمل و نظر همواره باید نسبتی باشد و نمی‌شود مدعی روشنفکری دینی بود و چون به خلوت روند آن کار دیگر کنند.

دوم. حسین شریعتمداری بودن قبیح است چون او و سلفش مهدی نصیری مدیر روزنامه کیهان به عنوان پراودای جمهوری اسلامی بودند که هر چه می‌نوشتند زمینه‌سازی برای تحقق یک پروژه امنیتی بود و در واقع پیش‌خبر یک برخورد بود. ما در مقام مدعی و شریعتی در مقام متهم چه کاره هستیم که بتوان این نقد را با آن پرونده‌سازی‌ها قیاس کرد؟

سوم. نقد حوزه خصوصی بی‌ربط به نقد حوزه عمومی نیست و در جهان بی‌سابقه نیست. کافی است کتاب “روابط ننگین” درباره مناسبات ژان پل سارتر و سیمون دوبوار و یکی از عشاق مشترکشان را بخوانید تا ببینید ادعاهای فمینیستی اگزیستانسیالیست‌ها از کدام چاله‌هرز بیرون آمده است!

اینکه والتر بنیامین برای تجربه بلکه خلسه فکری از مواد مخدر استفاده می‌کرد هم البته مهم است و اینکه فوکو فکر می‌کرد با پیروزی انقلاب اسلامی در ایران دگرباشان آزاد می‌شوند هم جالب است و هم نشانه‌ی انحطاط در اندیشه.

مگر می‌شود اخلاق را از اندیشه جدا کرد!؟ وقتی احمد شاملو به پایگاه طبقاتی فردوسی ایراد می‌گیرد و او را بورژوا می‌خواند چرا نتوان گفت احمد شاملو غرق در افیون بود یا وقای از جلال آل احمد شهید می‌سازند چرا تبعید به گفته بانو سیمین دانشور استناد کرد که علت مرگ شوهرش را افراط در نوشیدن می‌داند و نه توطئه حکومت وقت؟! تا کی می‌توان پنهان کرد که این خسی که به میقات رفته بود در سفر حج هم نظربازی می‌کرد و روحانیت را فقط ابزار براندازی سلطنت می‌دانست؟

خلاصه یک روز یادداشت‌های روزانه جلال هم منتشر می‌شود! درباره شریعتی هم داستان همین است و تفصیل نمی‌دهم که از شرم ترجیح می‌دهم مخاطب خودش مجله آگاهی نو را بخواند.

چهارم. انحصار نقد روشنفکران در حوزه خصوصی البته کار عبثی است و مقاله من در باب اسرار شاندل بری از این اتهام است و مباحث متنوعی درباب اندیشه شاندل و شریعتی دارد که به چشم منتقد محترم نیامده است و جهت اطلاع من کتاب مستقلی در نقد اندیشه سیاسی شریعتی به نام روشنفکر مسلح هم نوشته‌ام که او را فقط در حوزه عمومی نقد می‌کند.

پنجم. نحوه به‌دست آوردن اسناد هم مهم است که من هر چه نوشتم از مطالب کشف است و نه اسرار خفیه. به نوشته‌های شریعتی و دوستداران شریعتی چون دکتر علی رهنما در کتاب “مسلمانی در جستجوی ناکجا آباد” استناد کرده‌ام که از دوستان احسان شریعتی است و موضعی مستقل دارد و به اظهارات خانواده شریعتی ارجاع داده‌ام.

ششم. نحوه استفاده از اسناد هم مهم است که به کار تایید و رد صلاحیت سیاسی‌نمی‌آید اما پرده از اسطوره روشنفکری دینی برمی‌دارد که چرا به نام شاندل اظهار فضل می‌کرد و جوانان و دانشجویان را مرعوب و مفتون می‌ساخت و به جای درس، حدیث نفس می‌گفت. اگر نسل امروز بداند که روشنفکر مدرن نسل قبل احضار ارواح می‌کرد و در نهاد علم، خرافات را ترویج می‌کرد، چه قضاوتی درباره این پیشتاز روشنفکری دینی پیدا می‌کند؟

هفتم. پرسش اصلی مقاله من درباب شیادی شریعتی بود و گرچه هنوز به‌کاربردن این کلمه درباب او را سبب داد و فغان شریعتیست‌ها می‌دانم اما خواستم به استناد کتاب‌های شریعتی ثابت کنم شاندل همان من متورم و متوهم علی شریعتی بود که زندگی خصوصی مخفی او را از دید حوزه عمومی پنهان می‌ساخت. و ما پنجاه سال است که زیر سایه این شاندلیسم شیادانه‌ی روشنفکری دینی که کلاغ سیاه را رنگ می‌کرد و به جای قناری به ما فروخته است زندگی می‌کنیم، وقتی کرور کرور دختران جوان تحت تاثیر “فاطمه فاطمه است” محجبه شدند و شریعتی هرگز حجاب را بر خانواده خویش الزامی نکرد و
هنگامی که ده‌ها جوان داستان “حسن و محبوبه” را خواندند و به مجاهدین خلق پیوستند و چریک شدند اما معلم شهید مدعی بود که کار فرهنگی بر کار چریکی مقدم است! وقتی معلم شهید به روایت سلف صالح‌اش عبدالکریم سروش در اثر مصرف بی‌رویه سیگار سکته کرد و پنجاه سال است او را به عنوان شهید جا می‌زنند و کتاب‌هایش را به عنوان میراث شهید می‌فروشند و خانواده شهید میان مشهد و پاریس در هروله‌اند و ما همچنان در حسرت حسینه‌ی ارشادی بودیم که نهایتاً به گشت ارشاد یا وزارت ارشاد بدل شد.

و از اتفاق حسین شریعتمداری خود شاگرد این مکتب است…

آیا هنوز نصیحت می‌فرمایید که وارد حوزه خصوصی نشویم!؟


شریعتمداری یا قوچانی؟

متن یادداشت علی سرزعیم که در کانال تلگرامی او منتشر شده هم در پی می‌آید:

آیا شریعتمداری و قوچانی در دو سر یک طیف قرار دارند؟ حتماً نه، تفاوت اصلی آدم‌ها را نه محتوای فکر بلکه شیوه عمل آن‌ها مشخص می‌کند. اگر دو نفر بی‌آبرو کردن یک مخالف سیاسی یا یک مخالف فکری را با کنکاش در مسائل شخصی درست بدانند این‌ها در یک نحله قرار دارند؛ نحله لجن‌مال‌ها. دقت کنید چندان مهم نیست آن مخالف فکری یا مخالف سیاسی چه کسی است؛ مهم این است که لجن‌مال کردن یک مخالف (فکری یا سیاسی) روشی و شیوه انتخابی برای تحقق این هدف است. این دو نفر بخشی از کسانی هستند که معتقدند هدف وسیله را توجیه می‌کند و اگر هدف هدایت جامعه باشد چه باک از اخلاقی یا غیراخلاقی بودن وسیله.

سال‌ها همت و تلاش شریعتمداری این بود که از زندگی شخصی مخالفان سیاسی یا مخالفان فکری جمهوری اسلامی مستمسکی برای تخریب آن‌ها پیدا کند و برای این مقصود قانون در وهله اول و شرع در وهله دوم را زیر پا می‌گذاشتند و از (امکانات) نهادهای امنیتی (مثل شنود) که بنا به تعریف باید سبب‌ساز امنیت جانی و روانی آحاد جامعه باشند برای این مقصود فاسد به کار می‌گرفتند. هدف این بود به جای این‌که جامعه حرف‌های آن مخالفان فکری یا سیاسی را بشنود یا نقد دیدگاه‌های آن‌ها را بررسی کند، نفرت و کراهتی نسبت به آن‌ها پیدا کند که سبب رویگردانی از آن‌ها شود. یادم نمی‌رود وقتی مسعود بهنود را گرفتند در تلویزیون رسمی ایران اعلام کردند که در خانه‌اش مواد مخدر هم کشف شد. اگر آقای قوچانی هم کشف کند علی شریعتی یا عبدالکریم سروش مواد مخدر هم هر از گاهی مصرف می‌کنند شکی در انتشار این خبر نخواهد داشت تا به این وسیله هم که شده ضربه‌ای به علی شریعتی یا عبدالکریم سروش بزند.

تبریک و تسلیت به آقای قوچانی که به جایگاه آقای شریعتمداری رسید بعد از ۴۷ سال از انقلاب!!! آقای قوچانی این‌همه انحراف خیلی جای تاسف دارد. واقعاً این بدیهیات را نمی‌دانید؟

انتهای پیام

Leave a Reply

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *